, pobożnego i świątobliwego pragnienia napełnić towarami, które w tej przezornej nawie tym wyższą swych godności otrzymać obiecują stymę, im za sprzyjających zefirów faworem w pożądanym brzegu wdzięczniejsza one odbierać będzie ręka. Inaczej niegdy Jazon z Argonautami ku krainie Kolchis chciwe swe kierował żagle; inaczej zaś na Twoich herbownych rzekach odważnych kawalerów i mężnych bohatyrów sławne nawigują galeony. Tam złote powabiły i tak zachęciły łupy, że nie tylko ogromne monstra i morskie chimery za fraszkę się być zdały, ale też i samych śmierci widome ponęki z jednym prawie dziecinnym igrzyskiem porównane były. Tu zaś na oko każdy widzieć może, że daleko więcej w sobie ślicznych i kosztowniejszych skarbów herbowne Twoje korczakowskie rzeki
, pobożnego i świątobliwego pragnienia napełnić towarami, które w tej przezornej nawie tym wyższą swych godności otrzymać obiecują stymę, im za sprzyjających zefirów faworem w pożądanym brzegu wdzięczniejsza one odbierać będzie ręka. Inaczej niegdy Jazon z Argonautami ku krainie Kolchis chciwe swe kierował żagle; inaczej zaś na Twoich herbownych rzekach odważnych kawalerów i mężnych bohatyrów sławne nawigują galeony. Tam złote powabiły i tak zachęciły łupy, że nie tylko ogromne monstra i morskie chimery za fraszkę się być zdały, ale też i samych śmierci widome ponęki z jednym prawie dziecinnym igrzyskiem porównane były. Tu zaś na oko każdy widzieć może, że daleko więcej w sobie ślicznych i kosztowniejszych skarbów herbowne Twoje korczakowskie rzeki
Skrót tekstu: HugLacPrag
Strona: 17
Tytuł:
Pobożne pragnienia
Autor:
Herman Hugon
Tłumacz:
Aleksander Teodor Lacki
Miejsce wydania:
nieznane
Region:
ziemie Wielkiego Księstwa Litewskiego
Typ tekstu:
wiersz
Rodzaj:
liryka
Tematyka:
religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1673
Data wydania (nie wcześniej niż):
1673
Data wydania (nie później niż):
1673
Tekst uwspółcześniony:
tak
Redaktor wersji uwspółcześnionej:
Krzysztof Mrowcewicz
Miejsce wydania wersji uwspółcześnionej:
Warszawa
Wydawca wersji uwspółcześnionej:
"Pro Cultura Litteraria"
Data wydania wersji uwspółcześnionej:
1997
obwięzował je/ aby z wszelakim staraniem pilnowali i dogadzali nawróceniu tamtych ludzi: a potym żeby ich był lepiej utwierdził do sprawy tak zacnej i chwalebnej/ dał im wolność aby sobie zdobywali państw wszelkim sposobem/ jako nalepszy mógł się naleźć. a żeby też odciął wszelką okazją miedzy niemi i królmi Portugalskimi/ których armaty i Kapitani nawigowali też na ten czas po Oceanie Atlantskim/ rozdzielił Imprezy obiema narodom oną sławną linią dzielącą świat ten którego sobie mogli dostawać/ jeden drugiemu nieprzeszkadzając. a żeby odjął wszelaką okazją do wojny tamtej w nowym świecie inszym panom/ którzy się nieprzykładali kosztem ani pracą do znalezienia nowego świata/ zakazał wszytkim powszechnie wjeżdżać w pomienione
obwięzował ie/ áby z wszelákim stárániem pilnowáli y dogadzáli náwroceniu támtych ludźi: á potym żeby ich był lepiey vtwierdźił do spráwy ták zacney y chwálebney/ dał im wolność áby sobie zdobywáli państw wszelkim sposobem/ iáko nalepszy mogł się náleść. á żeby też odćiął wszelką occásią miedzy niemi y krolmi Portogálskimi/ ktorych ármaty y Cápitani náwigowáli też ná ten czás po Oceanie Atlántskim/ rozdźielił Impresy obiemá narodom oną sławną linią dźielącą świát ten ktorego sobie mogli dostáwáć/ ieden drugiemu nieprzeszkadzáiąc. á żeby odiął wszeláką occásią do woyny támtey w nowym świećie inszym pánom/ ktorzy się nieprzykłádáli kosztem áni pracą do ználeźienia nowego świátá/ zákazał wszytkim powszechnie wieżdżáć w pomienione
Skrót tekstu: BotŁęczRel_V
Strona: 40
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. V
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Drukarnia:
Mikołaj Lob
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
znajduje się Tortosa/ miasto zacne/ mające dobry powiat: a trochę wyżej/ miedzy rzekami Artoną i Cingą/ jest miasto Leryda/ sławne w Komentarzach Cesarowych: Rzeki Hiszpańskie/ mają (mogę rzec) wszystkie brzegi wysokie/ a dna abo norty niskie/ i nie głębokie: za czym idzie/ iż nimi zle jest nawigować/ i indziej ledwie może postąpić: służy jednak nieco do żeglowania woda w rzece Ebro w Aragoniej/ i w niektórych też małych rzeczkach w Walenciej i w Granacie. Hiszpania, Pierwsze księgi. Pierwszej części, Europa. ARAGONIA.
MA za granicę ze wschodu rzekę Cingę/ z zachodu góry Moncato/ i Molinę (sławne
znáyduie się Tortosá/ miásto zacne/ máiące dobry powiát: á trochę wyżey/ miedzy rzekámi Artoną y Cingą/ iest miásto Lerydá/ sławne w Commentarzách Caesárowych: Rzeki Hiszpánskie/ máią (mogę rzec) wszystkie brzegi wysokie/ á dná ábo norty niskie/ y nie głębokie: zá czym idźie/ iż nimi zle iest náwigowáć/ y indźiey ledwie może postąpić: służy iednák nieco do żeglowánia wodá w rzece Ebro w Arágoniey/ y w niektorych też máłych rzeczkách w Wálenciey y w Gránaćie. Hiszpánia, Pierwsze kśięgi. Pierwszey częśći, Europá. ARAGONIA.
MA zá gránicę ze wschodu rzekę Cingę/ z zachodu gory Moncáto/ y Molinę (sławne
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 8
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
też i rzeka Renus/ która wpada w Po nie daleko Ferarza/ wiele pomaga do tego wylewania z brzegów tejże to rzece/ i jej odnogom. a to dla tego/ iż naprowadziła wiele materii i zawad/ i nimi zatkała dno w tych tu krajach pod Ferarzem/ tak iż też tam już nie mogą więcej nawigować. W tej krainie nad morzem robią dostatek soli w powiecie Cerujej/ i w powiecie Comacchio. Pierwszej części, Europa. PIAMONTE, FRIVLI.
TE dwie Prowincje są jakby przydatki Piemonte do Lombardii/ a Friuli do Marchiej Treuiskiej. Piemonte (a nazywam tym imieniem wszytko to/ co jest pod książęciem Sauojskim rozciąga się od
też y rzeká Rhenus/ ktora wpada w Pò nie dáleko Ferarzá/ wiele pomaga do tego wylewánia z brzegow teyże to rzece/ y iey odnogom. á to dla tego/ iż náprowádźiłá wiele máteriey y zawad/ y nimi zátkáłá dno w tych tu kráiách pod Ferarzem/ ták iż też tám iuż nie mogą więcey náuigowáć. W tey kráinie nád morzem robią dostátek soli w powiećie Ceruiey/ y w powiećie Comácchio. Pierwszey częśći, Europa. PIAMONTE, FRIVLI.
TE dwie Prouinciae są iákby przydátki Piemonte do Lombárdiey/ á Friuli do Márchiey Treuiskiey. Piemonte (á názywam tym imieniem wszytko to/ co iest pod kśiążęćiem Sáuoyskim rozćiąga się od
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 74
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
brzegach pokazuje swe bogactwa Hamborg/ miasto mocne i położeniem (dla bliskości rzeki/ która tam idzie nie daleko) i okopami i murem/ mając też port wielki/ do którego się obraca wielka część towarów Antuerpskich: i tam też przenieśli swe handle i sprawy kupcy Angielscy/ którzy przedtym w tamtym mieście kupczyli. Mieszczanie tuteczni nawigują siła/ i handlami się wielkimi bawią/ i na pułnocy/ i do Hiszpaniej. Stąd jachać może do Daniej Peninsuły/ której w dłuż jest od Albis rzeki aż do Scagen/ 80. mil/ a wszerz 20. która sławna jest dla Cimbrów/ co tam przedtym mieszkali: dzieli się na wiele części/ abowiem
brzegách pokázuie swe bogáctwá Hámborg/ miásto mocne y położeniem (dla bliskośći rzeki/ ktora tám idźie nie dáleko) y okopámi y murem/ máiąc też port wielki/ do ktorego się obráca wielka część towárow Antuerpskich: y tám też przenieśli swe hándle y spráwy kupcy Angielscy/ ktorzy przedtym w támtym mieśćie kupczyli. Miesczánie tuteczni náuiguią śiłá/ y handlámi się wielkimi báwią/ y ná pułnocy/ y do Hiszpániey. Stąd iácháć może do Dániey Peninsuły/ ktorey w dłuż iest od Albis rzeki áż do Scagen/ 80. mil/ á wszerz 20. ktora sławna iest dla Cimbrow/ co tám przedtym mieszkáli: dźieli się ná wiele częśći/ ábowiem
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 118
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
które dziś nazywają od góry świętej (Atos.) Ta góra/ której w około jest 150. mil/ tak jest wysoka/ iż cień jej zasięga aż do Insuły Lenno: mieszkają po niej Czerncy ś. Bazylego po więtszej części/ którzy tam mają podobno 24. Monasterów/ i tu i owdzie rozsadzonych. Stamtąd nawigować może odnogą/ którą starzy nazywali od rzeki co w nią wpada Strimone/ a dzisiejszy ją zowią od miasta tego powiatu Pierwszej części, Europa. TRACIA.
PRzy rzecze Strimone (a dziś Rendyno) kończy się Macedonia/ a poczyna się Tracia/ którą dzisiejszy nazywają Romanią: abowiem Bisantium, stołeczne jej miasto/ nazwane było
ktore dźiś názywáią od gory świętey (Athos.) Tá gorá/ ktorey w około iest 150. mil/ ták iest wysoka/ iż cień iey záśięga áż do Insuły Lenno: mieszkáią po niey Czerncy ś. Bázylego po więtszey częśći/ ktorzy tám máią podobno 24. Monásterow/ y tu y owdźie rozsádzonych. Ztámtąd náwigowáć może odnogą/ ktorą stárzy názywáli od rzeki co w nię wpada Strimone/ á dźiśieyszy ią zowią od miástá te^o^ powiátu Pierwszey częśći, Europá. TRACIA.
PRzy rzecze Strimone (á dźiś Rendino) kończy się Mácedonia/ á poczyna się Thrácia/ ktorą dźiśieyszy názywáią Románią: ábowiem Bisantium, stołeczne iey miásto/ názwáne było
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 142
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
jednego który tam postawiony jest/ nad jednym strumieniem nad morzem idącym/ a jest go wdłuż na dobrą ćwierć mile/ z kamienia żywego/ o czterech frambugach wielkich/ z których każdy dzieli się na dziewięć inszych mniejszych. Pierwszej części, Europa. KonstantynoPOL, I BOSFORUS TRACICUS.
ZWęziwszy się znowu ów kanał/ którymechmy nawigowali/ czyni Bosforum Tracicum, wdłuż na 120. staj/ bo tak wiele rachują od jego początku do czarnego morza. szerokość jego nawiętsza nie przechodzi 12. staj/ oprócz tam/ gdzie się rozchodzi na jakie odnogi: lecz się zwęża na początku swym/ i na trzech inszych miejscach/ tak iż niemasz tam szerszego
iednego ktory tám postáwiony iest/ nád iednym strumieniem nád morzem idącym/ á iest go wdłuż ná dobrą ćwierć mile/ z kamieniá żywego/ o czterech frambugách wielkich/ z ktorych káżdy dźieli się ná dźiewięć inszych mnieyszych. Pierwszey częśći, Europá. KONSTANTINOPOL, Y BOSFORVS THRACICVS.
ZWęźiwszy się znowu ow kánał/ ktorymechmy náuigowáli/ czyni Bosforum Tracicum, wdłuż ná 120. stay/ bo ták wiele ráchuią od iego początku do czarnego morzá. szerokość iego nawiętsza nie przechodźi 12. stay/ oprocz tám/ gdźie się rozchodźi ná iákie odnogi: lecz się zwęża ná początku swym/ y ná trzech inszych mieyscách/ ták iż niemász tám szerszego
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 144
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
ma 30. dobrych portów/ i w Asiej/ i Europie/ ale więcej tu/ a niż tam: odmienia swój bieg jego woda (a jest barzo bystra) na 7. miejscach znacznych/ gdzie napadając na niektóre pagórki morze/ srodze się burzy/ i niebezpieczeństwo czyni. i dla tej przyczyny nie może nawigować na niektórych miejscach ku morzu czarnemu/ tylko ciągnąc statki powrozami przez ony miejsca/ abo też kierując drogę od jednego do drugiego miejsca. Opasany jest ten Bosforus z obu stron pagórkami/ i dolinami/ w których się pospołu rodzi pszenica/ i wino. Pomona/ i Flora/ były to miejsca zdawna napełnione ogrodami
ma 30. dobrych portow/ y w Asiey/ y Europie/ ále więcey tu/ á niż tám: odmienia swoy bieg iego wodá (á iest bárzo bystra) ná 7. mieyscách znácznych/ gdźie nápadáiąc ná niektore págorki morze/ srodze się burzy/ y niebespieczeństwo czyni. y dla tey przyczyny nie może náuigowáć ná niektorych mieyscách ku morzu czarnemu/ tylko ćiągnąc státki powrozámi przez ony mieyscá/ ábo też kieruiąc drogę od iednego do drugiego mieyscá. Opásány iest ten Bosphorus z obu stron págorkámi/ y dolinámi/ w ktorych się pospołu rodźi pszenicá/ y wino. Pomoná/ y Florá/ były to mieyscá zdawná nápełnione ogrodámi
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 144
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
mu pomogli do zwycięstwa. Tamto Fretum morskie/ które jest miedzy Europą i Asią zowie się Bosforus Cimmerius, a jest w szerz na 4. mile/ przez które Wjazd jest do jeziora Meotidys/ abo do morza Zabacche. Ma to jezioro wokolo tysiąc mil/ ale dla tego iż nie jest głębokie/ nie może nim nawigować wielkimi statkami. Woda jego/ dla ustawicznego biegu Donu/ który tam wpada/ i innych rzek/ jest barziej słodka/ a niż słona: przetoż marznie barzo zimie: lecie zaś/ dla niezliczonej wielkości ryb/ które szukając wody słodkiej/ tam się schodzą/ czyni uciechę wielką/ i nie mniejszy pożytek obywatelom.
mu pomogli do zwyćięstwá. Támto Fretum morskie/ ktore iest miedzy Europą y Asią zowie się Bosforus Cimmerius, á iest w szerz ná 4. mile/ przez ktore wiazd iest do ieźiorá Meotidis/ ábo do morzá Zábácche. Ma to ieźioro wokolo tyśiąc mil/ ále dla tego iż nie iest głębokie/ nie może nim náwigowáć wielkimi státkámi. Wodá iego/ dla vstáwicznego biegu Donu/ ktory tám wpada/ y innych rzek/ iest bárźiey słodka/ á niż słona: przetoż márznie bárzo źimie: lećie záś/ dla niezliczoney wielkośći ryb/ ktore szukáiąc wody słodkiey/ tám się schodzą/ czyni vćiechę wielką/ y nie mnieyszy pożytek obywátelom.
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 163
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609
rat:) więc i Dangu (z którego wychodzi wielka rzeka Polisango) jest też Gujan z którego pochodzą/ Karamoran/ i Mecon przedniejsza miedzy inszemi rzekami/ które wpadają w tamten Ocean. Jest też tam jezioro Cajmaj/ z którego się rodzi rzeka wielka Menan: tamże jest i Caindu z wodą słoną/ po którym nawigują pod żaglami barzo subtelnymi z skorek drzewowych. Metropolis tego Imperium jest Cambalu/ miasto barzo wielkie: abowiem powiadają/ iż go jest wokoło 28. mil: ma w sobie niewymowne ochędostwo i rząd/ kupiectwa także dziwnie wielkie. Leży nad rzeką Polisango/ barzo sławną dla jej wielkości/ i długiego biegu: abowiem zacząwszy się
rat:) więc y Dángu (z ktorego wychodźi wielka rzeká Polisángo) iest też Guian z ktorego pochodzą/ Kárámoran/ y Mecon przednieysza miedzy inszemi rzekámi/ ktore wpadáią w támten Ocean. Iest też tám ieźioro Caymay/ z ktorego się rodźi rzeká wielka Menan: támże iest y Cáindu z wodą słoną/ po ktorym náuiguią pod żaglámi bárzo subtelnymi z skorek drzewowych. Metropolis tego Imperium iest Cámbálu/ miásto bárzo wielkie: ábowiem powiádáią/ iż go iest wokoło 28. mil: ma w sobie niewymowne ochędostwo y rząd/ kupiectwá tákże dźiwnie wielkie. Leży nád rzeką Polisángo/ bárzo sławną dla iey wielkośći/ y długiego biegu: ábowiem zácząwszy się
Skrót tekstu: BotŁęczRel_I
Strona: 169
Tytuł:
Relacje powszechne, cz. I
Autor:
Giovanni Botero
Tłumacz:
Paweł Łęczycki
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
opisy geograficzne
Tematyka:
egzotyka, geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1609
Data wydania (nie wcześniej niż):
1609
Data wydania (nie później niż):
1609