i przysługę (krótkieć słowo, ale wiele zawierające:) jeżeli przez poprawę życia i przysługę, na to zarobiemy. Podam jeden sposób przysługi na pokoj, pokazując, że sprawiedliwy Trybunał, Sąd sprawiedliwy, pokoj Ojczyzny. Ad Maiorem Dei gloriam. Na większą chwałę Pana Boga naszego. PIERWSZA CZĘSC
GRuchnie nowina: waśń domowa w Izraelu! wszak Królestwo Izraelskie wnętrznym się szczyci pokojem? wszak same stołeczne Miasto nazywa się Jeruzalem, to jest Visio pacis, Widok pokoju? chcesz wiedzieć i widzieć co pokoj? chcesz mieć abrys bezpieczeństwa? wejrzy na Jeruzalem! Przebyli i przebili, tak wiele pogranicznych nieprzyjaciół: ale w-domu, ale
i przysługę (krotkieć słowo, ále wiele záwieráiące:) ieżeli przez popráwę żyćia i przysługę, ná to zárobiemy. Podam iedęn sposob przysługi ná pokoy, pokázuiąc, że spráwiedliwy Trybunał, Sąd spráwiedliwy, pokoy Oyczyżny. Ad Maiorem Dei gloriam. Ná większą chwałę Páná Bogá nászego. PIERWSZA CZĘSC
GRuchnie nowiná: waśń domowa w Izráelu! wszák Krolestwo Izráelskie wnętrznym się szczyći pokoiem? wszák same stołeczne Miásto názywa się Ieruzalem, to iest Visio pacis, Widok pokoiu? chcesz wiedźieć i widzieć co pokoy? chcesz mieć ábrys beśpieczeństwá? weyrzy ná Ieruzalem! Przebyli i przebili, ták wiele pogránicznych nieprzyiaćioł: ále w-domu, ále
Text ID: MłodzKaz
Page: 1
Title:
Kazania i homilie
Author:
Tomasz Młodzianowski
Printing house:
Collegium Poznańskiego Societatis Iesu
Place of publication:
Poznań
Region:
Greater Poland
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
sermons
Subject:
religion
Humorous:
no
Release date:
1681
Release date (no earlier than):
1681
Release date (no later than):
1681
. WTÓRY KUNSZT POLITYKI. Zwadzą się dworscy między sobą, Babilończycy z-Izraelczykami, Obywatele z-przychodniami, aż tu musi to czuć skarb, bo pewnie wynoszono tak wiele złota z-skarbu, na ulanie tego Bałwana; muszą to czuć poddani, którym kazano snać złoty, i wybornej monety pobor płacić. Waśń ich prywatna jawny nakład. 5. Rozumiecie Chaldejczycy, że to wasz ten umysł ujdzie, trwać będzie, i słup i wasza rada zniknie. 6. TRZECI KUNSZT POLITYKI. Co obywatel, rozkaże Król obywatelom, i kłaniają się i Nabuchodonozorowi i osobie Nabuchodonozora, albo temu, którego Król postanowi. Prędkie posłuszęństwo, bo
. WTORY KUNSZT POLITYKI. Zwádzą się dworscy między sobą, Bábilończycy z-Izráelczykámi, Obywátele z-przychodniámi, áż tu muśi to czuć skarb, bo pewnie wynoszono tak wiele złotá z-skárbu, ná ulanie tego Bałwaná; muszą to czuć poddáni, ktorym kazano snać złoty, y wyborney monety pobor płáćić. Waśń ich prywatna iáwny nakład. 5. Rozumiećie Chaldeyczycy, że to wasz ten umysł uydźie, trwáć będźie, i słup i wásza rádá znikńie. 6. TRZECI KUNSZT POLITYKI. Co obywátel, rozkaże Krol obywátelom, i kłániaią się i Nábuchodonozorowi i osobie Nábuchodonozorá, álbo tęmu, ktorego Krol postánowi. Prętkie posłuszęństwo, bo
Text ID: MłodzKaz
Page: 73
Title:
Kazania i homilie
Author:
Tomasz Młodzianowski
Printing house:
Collegium Poznańskiego Societatis Iesu
Place of publication:
Poznań
Region:
Greater Poland
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
sermons
Subject:
religion
Humorous:
no
Release date:
1681
Release date (no earlier than):
1681
Release date (no later than):
1681
gęba świerbiąca ladaco klekoce/ Zawsy musi złe drzewo złe rodzć owoce. Takiej gęby wszetecznej gdy jej kto nie wściągnie/ Zniej się już nic dobrego nigdy nie wylęgnie. Jaż tam majestat Boży i sława bliźniego/ Leży czerwiem stoczny bluźnierzstwa sprosnego. Ust które się swowolnie tu na wszytko miecą/ A na wsze strony waśni/ swary/ zwady niecą. Drudzy za Filozofa języcznego mają/ Chociaż go też i jawnym bałamutem znają. Jedno iż wiele mówi choć czasem nic grzeczy/ Czego drudzy spochlebstwa nie mają na pieczy. Ale nie w próżnej mowie mądrość się znajduje/ Nie wydwornych słów ale Cnoty potrzebuje. Piękna to rzecz kto umie usta swe
gębá świerbiąca ledáco klekoce/ Záwsy muśi złe drzewo złe rodźć owoce. Tákiey gęby wszeteczney gdy iey kto nie wśćiągnie/ Zniey sie iuż nic dobrego nigdy nie wylęgnie. Iáż tám máiestat Boży y sławá bliźniego/ Lezy czerwiem stoczny bluźnierzstwá sprosnego. Vst ktore się swowolnie tu ná wszytko miecą/ A ná wsze strony waśni/ swary/ zwády niecą. Drudzy zá Filozofá ięzycznego máią/ Choćiasz go też y iáwnym báłámutem znáią. Iedno iż wiele mowi choć czásem nic grzeczy/ Czego drudzy spochlebstwá nie máią ná pieczy. Ale nie w prozney mowie mądrość sie znáyduie/ Nie wydwornych słow ále Cnoty potrzebuie. Piękna to rzecz kto vmie vstá swe
Text ID: WitkWol
Page: D4v
Title:
Złota wolność koronna
Author:
Stanisław Witkowski
Printing house:
Szymon Kempini
Place of publication:
Kraków
Region:
Lesser Poland
Rhymed/Non-rhymed:
rhymed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
writings on political and social topics
Subject:
politics
Humorous:
no
Release date:
1609
Release date (no earlier than):
1609
Release date (no later than):
1609
tego te są: Pan Bóg przykład i naukę podać raczył, bo gdy lud izraelski króla mieć chciał, mogąc go tam Pan Bóg sam palcem ukazać, jednak nie chcąc onym elekcji wolnej wydzierać i nierządu dopuszczać, dozwolił im króla sobie obierać, a uważając miedzy niemi fakcje one, bez których pewnie nie było, i waśnie wszelakie, rozkazał im, aby przez losy króla obierali. Ten tedy sam przykład miałby nam być nauką bez wszelakiej dysceptacjej. Druga. Rad barzo do spraw naszych postanowienia wenecką Rzpltą aleguję, bo jest barzo podobna do naszej i k temu nie widzę, aby która Rzplta od wieków w lepszym porządku, (co długie
tego te są: Pan Bóg przykład i naukę podać raczył, bo gdy lud izraelski króla mieć chciał, mogąc go tam Pan Bóg sam palcem ukazać, jednak nie chcąc onym elekcyej wolnej wydzierać i nierządu dopuszczać, dozwolił im króla sobie obierać, a uważając miedzy niemi fakcye one, bez których pewnie nie było, i waśnie wszelakie, rozkazał im, aby przez losy króla obierali. Ten tedy sam przykład miałby nam być nauką bez wszelakiej dysceptacyej. Druga. Rad barzo do spraw naszych postanowienia wenecką Rzpltą alleguję, bo jest barzo podobna do naszej i k temu nie widzę, aby która Rzplta od wieków w lepszym porządku, (co długie
Text ID: RokJak_Cz_III
Page: 287
Title:
Rokosz jaki ma być i co na nim stanowić.
Author:
Anonim
Place of publication:
nieznane
Region:
unknown
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
writings on political and social topics
Subject:
politics
Humorous:
no
Release date:
1607
Release date (no earlier than):
1607
Release date (no later than):
1607
Modern edition:
yes
Title of anthology:
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608
Editor of the modern edition:
Jan Czubek
Place of publication of the modern edition:
Kraków
Publisher of the modern edition:
Akademia Umiejętności
Release date of the modern edition:
1918
; owszem pochlebujesz Panu a grzbieta najmniej – widzę – nie szanujesz. Ja miewam karmią dobrą, a czasem dwa razy, Nie potykają nigdy mnie takie urazy.
A wżdy, kiedy pan przydzie, nic się nie raduję,
Jeszcze, którąby uciec, dziurę upatruję”. Odpowiedział na to pies: „Nie z waśni przychodzi To panu, choć mię czasem w bok kijem ugodzi, Lecz z miłości, bo uczy, jako mu mam służyć, Aby do polowania mógł mię snadniej użyć. Zaczym jemu uciecha, pożytek zaś idzie Obiema, gdy z obłowem pan do domu przyjdzie. On zje mięso, a mnie zaś kości z stołu poda
; owszem pochlebujesz Panu a grzbieta najmniej – widzę – nie szanujesz. Ja miewam karmią dobrą, a czasem dwa razy, Nie potykają nigdy mnie takie urazy.
A wżdy, kiedy pan przydzie, nic się nie raduję,
Jeszcze, którąby uciec, dziurę upatruję”. Odpowiedział na to pies: „Nie z waśni przychodzi To panu, choć mię czasem w bok kijem ugodzi, Lecz z miłości, bo uczy, jako mu mam służyć, Aby do polowania mógł mię snadniej użyć. Zaczym jemu uciecha, pożytek zaś idzie Obiema, gdy z obłowem pan do domu przyjdzie. On zje mięso, a mnie zaś kości z stołu poda
Text ID: VerdBłażSet
Page: 43
Title:
Setnik przypowieści uciesznych
Author:
Giovanni Mario Verdizzotti
Translator:
Marcin Błażewski
Place of publication:
Kraków
Region:
Lesser Poland
Rhymed/Non-rhymed:
rhymed
Type of text:
epic
Genre:
parables and specula (mirrors)
Humorous:
no
Release date:
1608
Release date (no earlier than):
1608
Release date (no later than):
1608
Modern edition:
yes
Editor of the modern edition:
Wilhelm Bruchnalski
Place of publication of the modern edition:
Kraków
Publisher of the modern edition:
Akademia Umiejętności
Release date of the modern edition:
1897
/ uczy/ abyśmy korzeń a pochop jego/ to jest gniew/ zazdrość wasń/ chciwość ku pomście z serca wyrzucali/ i tego się wszytkiego strzegli właśnie jako mężobójstwa.
107 A jużli dosyć na tym/ gdy tak/ jako się rzekło/ nikogo nie zabijemy?
Nie dosyć: Abowiem kiedy Bóg zakazuje gniewu/ waśni/ nienawiści/ i wszelakiej nieprzyjazni: tam rozkazuje/ abyśmy bliźniego właśnie jako samych siebie miłowali/ abyśmy i ludzkością/ układnością/ cichością/ cierpliwością/ i miłosierdziem/ przeciw niemu/ to wyrażali/ strzegąc ile znas być może/ jakoby bliźni nasz szkodzień na czym nie był/ Naostatek abyśmy i
/ vczy/ ábysmy korzen á pochop iego/ to iest gniew/ zazdrość wasń/ chćiwość ku pomśćie z sercá wyrzucáli/ y tego śię wszytkiego strzegli właśńie iáko mężoboystwa.
107 A iużli dosyc ná tym/ gdy ták/ iáko śię rzekło/ nikogo nie zábiiemy?
Nie dosyć: Abowiem kiedy Bog zákázuie gniewu/ wáśńi/ nienawiśći/ y wszelákiey nieprzyiázni: tám rozkázuie/ ábysmy bliźniego własnie iáko sámych śiebie miłowáli/ ábysmy y ludzkośćią/ vkłádnośćią/ ćichośćią/ ćierpliwośćią/ y miłosierdziem/ przeciw niemu/ to wyrażáli/ strzegąc ile znas bydź może/ iákoby bliźni nász szkodzien ná czym nie był/ Náostátek ábysmy y
Text ID: RybMKat
Page: 44
Title:
Katechizmy
Author:
Maciej Rybiński
Printing house:
Andrzej Hünefeld
Place of publication:
Gdańsk
Region:
Pomerania and Prussia
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
scientific-didactic texts
Genre:
writings on religious topics
Subject:
religion
Humorous:
no
Release date:
1619
Release date (no earlier than):
1619
Release date (no later than):
1619
. I niebyłoby takowych zabójstw/ ekscessów/ najazdów/ gdyby Tatarzyn do tego nie przykładał się. a dziwna/ za takie złe uczynki/ nigdy karania nie odnoszą. Dla tegoż też/ na zdrowia i na majętności ludzkie/ zawaśnionym ludziom pomoc swą ofiarują/ i na to się najmują: na zajątrzenia i waśni ludzkie/ jako na pewny obłów wyglądając/ do czego im wyuzdana na wszelaką złość/ śmiałość powód daje. Od których tak okrutnych i haniebnych ekscessów/ w tym zacnym Państwie pohamowania; oziębłość urzędów niektórych/ i egzekucia wstrętu żadnego nie czyni: b. w rozdz. 51. art. 37. Zbrodni Tatarskich Inwentarz krótki
. Y niebyłoby tákowych zaboystw/ excessow/ naiázdow/ gdyby Tátárzyn do tego nie przykłádał sie. á dźiwna/ zá tákie złe vcżynki/ nigdy karánia nie odnoszą. Dla tegoż też/ ná zdrowia y ná máiętnośći ludzkie/ záwaśnionym ludźiom pomoc swą ofiáruią/ y ná to się náymuią: ná záiątrzeniá y waśni ludzkie/ iáko ná pewny obłow wyglądáiąc/ do cżego im wyuzdána ná wszeláką złość/ śmiáłość powod dáie. Od ktorych ták okrutnych y hániebnych excessow/ w tym zacnym Páństwie pohámowánia; oźiębłość vrzędow niektorych/ y exekucia wstrętu żadnego nie cżyni: b. w rozdz. 51. art. 37. Zbrodni Tátárskich Inwentarz krotki
Text ID: CzyżAlf
Page: 38
Title:
Alfurkan tatarski
Author:
Piotr Czyżewski
Place of publication:
Wilno
Region:
Grand Duchy of Lithuania
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
writings on political and social topics
Subject:
exoticism, history, lifeway and customs
Humorous:
no
Release date:
1617
Release date (no earlier than):
1617
Release date (no later than):
1617
skarb wieczności:Za kroplę miodu/ daję uczty i wesela/Vciechę momentową/ Boga i dóbr wielaPozbywam i za ssłodkie jedno zakropienieW napoju/ wieczne biorę z bogaczem pragnienie. Za każdą krzywdę którą bliźniemu wyrządzam/Męki sobie piekielne nieszczęsny sporządzam/Za ciężkość ku dybremu abo[...] /Na wieki uciesznego czasu utracenie. Za niezgodę i waśni z mojemi bliźniemi[...] / zwady/ zawsze między[...] za wydzierstwa niesyte/ i za ucisnieniaLudzi nędznych/ nabawiam siebie potępienia/Ach! biada głupstwu memu! lecz że mi zostawiłBóg Nieco czafa/ abym co złego naprawił:Obiecuję żywota mojego poprawić/Obiecuję ruiny w swej mocy postawić. Wspomóż żywocie wiecznych (a Matko miłościWstaw się
skarb wiecznośći:Zá kroplę miodu/ dáię vczty y wesela/Vćiechę momentową/ Bogá y dobr wielaPozbywam y zá ssłodkie iedno zákropienieW napoiu/ wieczne biorę z bogaczem prágnienie. Zá káżdą krzywdę ktorą bliźniemu wyrządzam/Męki sobie piekielne nieszczęsny zporządzam/Zá ćiężkość ku dibremu ábo[...] /Ná wieki vćiesznego czásu vtrácenie. Zá niezgodę y waśni z moiemi bliźniemi[...] / zwady/ záwsze między[...] zá wydźierstwá niesyte/ y zá vćisnieniaLudźi nędznych/ nábáwiam śiebie potępienia/Ach! biádá głupstwu memu! lecz że mi zostáwiłBog Nieco czáfa/ ábym co złego nápráwił:Obiecuię żywota moiego popráwić/Obiecuię ruiny w swey mocy postáwić. Wspomoż zywoćie wiecznych (á Mátko miłośćiWstaw śię
Text ID: BanHist
Page: 199
Title:
Bankiet albo historia jako Adam bankietował
Author:
Anonim
Place of publication:
Wilno
Region:
Grand Duchy of Lithuania
Rhymed/Non-rhymed:
mixed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
epic poems
Subject:
religion
Humorous:
no
Release date:
1650
Release date (no earlier than):
1650
Release date (no later than):
1650
DD. docet Farinac. q. 43. n. 185. Zatym idzie jeśli złoczyńca po przysiędze nie zna się do pomocników/ które potym na kwestiach abo po kwestyach mianuje/ nietrzeba mu wierzyć/ bo odmienny i krzywoprzysięsca. Piąta Kondycja, Aby ten co powoływa/ nie miał ani teraz ani przedtym zaścia i waśni jakich z tym którego powoływa. Tak Karola Cesarza Konstytutia/ i jednostajnie zdanie w prawie biegłych. A na tę jeśli na którą inną kondycją mają mieć nader bystre i prawie sokole oko/ jako mówią pospolicie sędziowie: bo prawa nieprzyjaciela/ abo prze tym zagniewanego/ by wnawiętszej sprawie nieprzypuszczają do świadectwa. Jako o tym
DD. docet Farinac. q. 43. n. 185. Zátym idzie ieśli złoczyńcá po przyśiędze nie zna się do pomocnikow/ ktore potym ná kwestiach ábo po kwestyach miánuie/ nietrzeba mu wierzyć/ bo odmienny y krzywoprzyśięscá. Piąta Kondytia, Aby ten co powoływa/ nie miał ani teraz áni przedtym zaśćia y waśni iákich z tym ktorego powoływa. Ták Károlá Cesarzá Konstitutia/ y iednostáynie zdánie w práwie biegłych. A ná tę ieśli ná ktorą inną konditią máią mieć náder bystre y práwie sokole oko/ iáko mowią pospolićie sędziowie: bo práwá nieprzyiaćielá/ ábo prze tym zágniewánego/ by wnawiętszey spráwie nieprzypuszczáią do świádectwá. Iáko o tym
Text ID: WisCzar
Page: 80
Title:
Czarownica powołana
Author:
Daniel Wisner
Printing house:
Wojciech Laktański
Place of publication:
Poznań
Region:
Greater Poland
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
persuasive texts
Subject:
magic, lifeway and customs
Humorous:
no
Release date:
1680
Release date (no earlier than):
1680
Release date (no later than):
1680
ato nas jeszcze do wieże głębiej wpychają.
7. O przywróceniu dzierżaw tenże ks. prymas, iż na łasce i dobrotliwości KiMci także zawisły, ukazuje; co przeciwko jasnemu prawu dzieje się i z wielką krzywdą wszystkiej Rzpltej, bo u nas królowie nie są ani być mogą takiej władzy, aby na kogo waśń (mając) prywatną, mogli im co brać, a nie tylko o krzywdę prywatną, jaka się pokazuje, a więcej ex rancoreale i o publiczną, jako się wyższej wspominało, bez sądu, bez prawa nikomu nic a nic król nie może wziąć. Ato w tej sprawie król pierwej poenam egzekwuje, niźli
ato nas jeszcze do wieże głębiej wpychają.
7. O przywróceniu dzierżaw tenże ks. prymas, iż na łasce i dobrotliwości KJMci także zawisły, ukazuje; co przeciwko jasnemu prawu dzieje się i z wielką krzywdą wszystkiej Rzpltej, bo u nas królowie nie są ani być mogą takiej władzy, aby na kogo waśń (mając) prywatną, mogli im co brać, a nie tylko o krzywdę prywatną, jaka się pokazuje, a więcej ex rancoreale i o publiczną, jako się wyszszej wspominało, bez sądu, bez prawa nikomu nic a nic król nie może wziąć. Ato w tej sprawie król pierwej poenam egzekwuje, niźli
Text ID: RepRespCz_III
Page: 400
Title:
Replika na respons ks. prymasa
Author:
Anonim
Place of publication:
nieznane
Region:
unknown
Rhymed/Non-rhymed:
non-rhymed
Type of text:
persuasive texts
Genre:
writings on political and social topics
Subject:
politics
Humorous:
no
Release date:
między 1606 a 1608
Release date (no earlier than):
1606
Release date (no later than):
1608
Modern edition:
yes
Title of anthology:
Pisma polityczne z czasów rokoszu Zebrzydowskiego 1606-1608
Editor of the modern edition:
Jan Czubek
Place of publication of the modern edition:
Kraków
Publisher of the modern edition:
Akademia Umiejętności
Release date of the modern edition:
1918
