Zorza północa.
28 Września około 7 z rana trzęsienie w Okssort (Oksonium.) Deszcz niezwyczajny padał aż do 9 tego miesiąca. Nastąpiła pogoda aż do 16, którego dnia wieczorem był mróz co niezwykło tej pory. Nazajutrz rano nastąpiło trzęsienie ziemi. Czas był pogodny, Merkuriusz w jednejże zostawał wysokości, którą w barometrach miał dni poprzedzających. Kilka dniami przed trzęsieniem, wiele ogniów na powietrzu ukazywało się. Trzęsienie trwało 6 minut drugich, złączone było z mruczeniem podziemnym głuchym, niby grzmotu odległego. Rozciągało się z mruczeniem na mil blisko 70 w koło, wzdłuż zaś, barziej od wschodu południowego ku zachodowi północemu, niż od pułnocy na południe
Zorza pułnocna.
28 Września około 7 z rana trzęsienie w Oxsort (Oxonium.) Deszcz niezwyczayny padał aż do 9 tego miesiąca. Nastąpiła pogoda aż do 16, którego dnia wieczorem był mroz co niezwykło tey pory. Nazaiutrz rano nastąpiło trzęsienie ziemi. Czas był pogodny, Merkuryusz w iedneyże zostawał wysokości, którą w barometrach miał dni poprzedzających. Kilka dniami przed trzęsieniem, wiele ogniow na powietrzu ukazywało się. Trzęsienie trwało 6 minut drugich, złączone było z mruczeniem podziemnym głuchym, niby grzmotu odległego. Rozciągało się z mruczeniem na mil blisko 70 w koło, wzdłuż zaś, barziey od wschodu południowego ku zachodowi pułnocnemu, niż od pułnocy na południe
Skrót tekstu: BohJProg_II
Strona: 134
Tytuł:
Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770
Autor:
Jan Bohomolec
Drukarnia:
Drukarnia J.K.M. i Rzeczypospolitej w Kollegium Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Warszawa
Region:
Mazowsze
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
literatura faktograficzna
Gatunek:
kroniki, traktaty
Tematyka:
astronomia, historia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1770
Data wydania (nie wcześniej niż):
1770
Data wydania (nie później niż):
1770
odmiany na ziemi uczynić nie mogą, co nie wchodząc w rachunki matematyczne, łacno poznasz z następującego porównania.
Słońce i księżyc złączonemi siłami pociągając powietrze pod niemi będące leksze, a z boku o 90 gradusów znajdujące się cięższe czynią. Dla tej jednak rzadkości i gęstości znaczna odmiana nie dzieje się, gdyż ani żywe srebro w barometrach na dół nie opada, tam gdzie leksze, ani się podnosi tam gdzie jest cięższe powietrze, ani się perpendykułów zegarowych choJebanie przyśpiesza lub opóźnia. Słońce i księżyc pospolicie wody morski morskie 10 stop w górę podnoszą, możeby wyżej podniosły, gdyby brzegi, wyspy, i wybiegające w morze kawały ziemi nie przeszkadzały. Dajmy
odmiany na ziemi uczynić nie mogą, co nie wchodząc w rachunki matematyczne, łacno poznasz z następuiącego porownania.
Słońce y ksieżyc złączonemi siłami pociągaiąc powietrze pod niemi będące leksze, a z boku o 90 gradusow znayduiące się cięższe czynią. Dla tey iednak rzadkości y gęstości znaczna odmiana nie dzieie się, gdyż ani żywe srebro w barometrach na doł nie opada, tam gdzie leksze, ani się podnosi tam gdzie iest cięższe powietrze, ani się perpendykułow zegarowych choIebanie przyśpiesza lub opoźnia. Słońce y księżyc pospolicie wody morski morskie 10 stop w gorę podnoszą, możeby wyżey podniosły, gdyby brzegi, wyspy, i wybiegaiące w morze kawały ziemi nie przeszkadzały. Daymy
Skrót tekstu: BohJProg_I
Strona: 263
Tytuł:
Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770
Autor:
Jan Bohomolec
Drukarnia:
Drukarnia J.K.M. i Rzeczypospolitej w Kollegium Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Warszawa
Region:
Mazowsze
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
traktaty
Tematyka:
astronomia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1770
Data wydania (nie wcześniej niż):
1770
Data wydania (nie później niż):
1770
zatym powietrza odmieniłaby się przez dzień na stop 120, to jest na 60 podnosiłoby raz, a drugi raz opadłoby na 60 stop niżej za zwyczajną wysokość. Ze zaś merkuriusz jest około jedenaście tysięcy razy cięższy od powietrza, różnica stu dwudziestu stop w wysokości Atmosfery nie może uczynić większej odmiany w wysokości Merkuriusza w barometrach jak na dwie linie tylko. Lecz że wiatry i inne niezliczone przyczyny mogą podnieść i zniżyć Merkuriusz w barometrach codziennie więcej jak na dwie linie, nie dziw, iż odmiany wysokości, pochodzące od słońca i księżyca mocy pociągającej, nie mogą być łacno postrzeżone. Nadto kolumny powietrza, których ciężkość umniejsza słońce i księżyc, poty
zatym powietrza odmieniłaby się przez dzień na stop 120, to iest na 60 podnosiłoby raz, a drugi raz opadłoby na 60 stop niżey za zwyczayną wysokość. Ze zaś merkuryusz iest około iedenaście tysięcy razy cięższy od powietrza, rożnica stu dwudziestu stop w wysokości Atmosfery nie może uczynić większey odmiany w wysokości Merkuryusza w barometrach iak na dwie linie tylko. Lecz że wiatry y inne niezliczone przyczyny mogą podnieść y zniżyć Merkuryusz w barometrach codziennie więcey iak na dwie linie, nie dziw, iż odmiany wysokości, pochodzące od słońca y księżyca mocy pociągaiącey, nie mogą być łacno postrzeżone. Nadto kolumny powietrza, ktorych cięszkość umnieysza słońce y księżyc, poty
Skrót tekstu: BohJProg_I
Strona: 263
Tytuł:
Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770
Autor:
Jan Bohomolec
Drukarnia:
Drukarnia J.K.M. i Rzeczypospolitej w Kollegium Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Warszawa
Region:
Mazowsze
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
traktaty
Tematyka:
astronomia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1770
Data wydania (nie wcześniej niż):
1770
Data wydania (nie później niż):
1770
drugi raz opadłoby na 60 stop niżej za zwyczajną wysokość. Ze zaś merkuriusz jest około jedenaście tysięcy razy cięższy od powietrza, różnica stu dwudziestu stop w wysokości Atmosfery nie może uczynić większej odmiany w wysokości Merkuriusza w barometrach jak na dwie linie tylko. Lecz że wiatry i inne niezliczone przyczyny mogą podnieść i zniżyć Merkuriusz w barometrach codziennie więcej jak na dwie linie, nie dziw, iż odmiany wysokości, pochodzące od słońca i księżyca mocy pociągającej, nie mogą być łacno postrzeżone. Nadto kolumny powietrza, których ciężkość umniejsza słońce i księżyc, poty się podnoszą, aż wielkość ich nadgrodzi umniejszenie ciężaru. przeto ciężkość kolumny rozrzadzonej i podniesionej, jest równa ciężkości
drugi raz opadłoby na 60 stop niżey za zwyczayną wysokość. Ze zaś merkuryusz iest około iedenaście tysięcy razy cięższy od powietrza, rożnica stu dwudziestu stop w wysokości Atmosfery nie może uczynić większey odmiany w wysokości Merkuryusza w barometrach iak na dwie linie tylko. Lecz że wiatry y inne niezliczone przyczyny mogą podnieść y zniżyć Merkuryusz w barometrach codziennie więcey iak na dwie linie, nie dziw, iż odmiany wysokości, pochodzące od słońca y księżyca mocy pociągaiącey, nie mogą być łacno postrzeżone. Nadto kolumny powietrza, ktorych cięszkość umnieysza słońce y księżyc, poty się podnoszą, aż wielkość ich nadgrodzi umnieyszenie ciężaru. przeto cięszkość kolumny rozrzadzoney y podniesioney, iest rowna cięszkości
Skrót tekstu: BohJProg_I
Strona: 263
Tytuł:
Prognostyk Zły czy Dobry Komety Roku 1769 y 1770
Autor:
Jan Bohomolec
Drukarnia:
Drukarnia J.K.M. i Rzeczypospolitej w Kollegium Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Warszawa
Region:
Mazowsze
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
traktaty
Tematyka:
astronomia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1770
Data wydania (nie wcześniej niż):
1770
Data wydania (nie później niż):
1770
