dwu łotu. To wespół utłukszy/ moczyć w oliwie i w wodzie przez pięć dni na słońcu/ albo w piecu po wypaleniu/ dobrze naczynie nakrywszy/ żeby namniej para nie wychodziła. Potym na węglistym ogniu/ w sowitym naczyniu warzyć/ aż woda parą wynidzie. A gdy przechłodnie/ co nalepiej wyżąć/ zlewając z fusu co się podstoi. Takowy olej rozgrzewa/ odmiękcza/ utwierdza/ posila ściencza/ potężnie rozpędza/ wyciera/ trawi/ zwarza/ w głębokości przenika. A wszelakim dolegliwościom przerzeczonym jest ratunkiem. Księgi Pierwsze. Rozsądek.
WIele jest sposobów czynienia Kosacowego Olejku: ale ten od Dioscoryda opisany jest naprzedniejszy nalepszy/ który samego Kosacu ma
dwu łotu. To wespoł vtłukszy/ moczyć w oliwie y w wodźie przez pięć dni ná słońcu/ albo w piecu po wypaleniu/ dobrze naczynie nákrywszy/ żeby namniey párá nie wychodźiłá. Potym ná węglistym ogniu/ w sowitym naczyniu wárzyć/ áż wodá párą wynidźie. A gdy przechłodnie/ co nalepiey wyżąć/ zlewáiąc z fusu co śie podstoi. Tákowy oley rozgrzewa/ odmiękcza/ vtwierdza/ pośila śćiencza/ potężnie rozpądza/ wyćiera/ trawi/ zwarza/ w głębokośći przenika. A wszelákim dolegliwośćiom przerzeczonym iest rátunkiem. Kśięgi Pierwsze. Rozsądek.
WIele iest sposobow czynienia Kosacowego Oleyku: ále ten od Dioscoryda opisány iest naprzednieyszy nalepszy/ ktory sámego Kosacu ma
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 13
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
już w bańce jest z korzeniem. Pilnując tego/ żeby się do czysta nie wydystyllowało z Alembika/ ale żeby przynamniej na dnie ze cztery kwarty z fusem zostało/ boby już z tego nic dobrego nie było. A ten co w bańce z korzeniem/ na słońcu jarkim lutrować/ zlewać z glanu i z fusu/ na dnie podstałego. Zielnik D. Symona Syrenniusa. Skutki tego Octu. Przymiot: ognistym w postrzalech.
Zapalenie ran/ z postrzelenia kulami/ słoninami namazanymi/ albo jadem jakim inym/ gasi/ wymywając je nim/ i dając go rannym przez usta każdego dnia. Item.
Toż też czyni w mocnym occie
iuż w báńce iest z korzeniem. Pilnuiąc tego/ żeby sie do czystá nie wydystyllowáło z Alembiká/ ále żeby przynamniey ná dnie ze cztyry kwarty z fusem zostáło/ boby iuż z tego nic dobrego nie było. A ten co w bańce z korzeniem/ ná słońcu iárkim lutrowáć/ zlewáć z glánu y z fusu/ na dnie podstáłego. Zielnik D. Symoná Syrenniusá. Skutki tego Octu. Przymiot: ognistym w postrzalech.
Zápalenie ran/ z postrzelenia kulámi/ słoninámi námázánymi/ álbo iádem iákim inym/ gáśi/ wymywáiąc ie nim/ y dáiąc go ránnym przez vstá káżde^o^ dniá. Item.
Toż też czyni w mocnym ocćie
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 157
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
olejkiem przestydną. Armoniak w occie rozpuszczony przydać/ do tego szafranu utartego pół łota/ i co napilniej umięszawszy na prawy bok ciepło plastrować. Wąrtobie i śledzionie zatwardziałej.
Tejże wątrobie/ albo i
Ślezienie/ nabrzmiałym i spuchłym: Wziąć Amoniaku/ Rożańego Olejku/ Wosku/ po dwanaście łotów/ Crocomagmatis (to jest/ Fusu z olejku/ albo z maści szafranu uczynionej w koty abo w kołaczki poczyniony) łot/ Olejek z woskiem na ogniu rozpuścić/ Armoniak w occie rozetrzeć/ żeby był jako miód gęsty. Potym Crocomagmę co namielej utartą do wosku i olejku przydać/ i Amoniak roztarty/ a to wespół co nalepiej umięszać/ i na boki
oleykiem przestydną. Armoniák w occie rospusczony przydáć/ do tego száfránu vtártego poł łotá/ y co napilniey vmięszawszy ná práwy bok ćiepło plastrowáć. Wąrtobie y śleźienie zátwárdźiáłey.
Teyże wątrobie/ álbo y
Sleźienie/ nábrzmiáłym y spuchłym: Wźiąć Ammoniaku/ Rożáńego Oleyku/ Wosku/ po dwánaśćie łotow/ Crocomagmatis (to iest/ Fusu z oleyku/ álbo z máśći száfránu vczynioney w koty ábo w kołaczki poczyniony) łot/ Oleiek z woskiem ná ogniu rospuśćić/ Armoniak w ocćie rozetrzeć/ żeby był iáko miod gęsty. Potym Crocomagmę co namieley vtártą do wosku y oleyku przydáć/ y Ammoniak rostárty/ á to wespoł co nalepiey vmięszáć/ y ná boki
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 219
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
naczyniu chowaj/ wierzch piluje nakrywszy. 7.
A wodkę z niego zlaną/ znowu na on lagier wlejesz z któregoś ją wyciągnął przez Balneum maris. To pilnie wespół zmięszawszy/ a przez dni cztery podstoi się/ onę wodę znowu zlać w onoż naczynie/ w którym ogień/ tylko żeby się namniej lagru abo fusu wespół niezlało/ który w onymże naczyniu swym dobrze nakryć i schować. A wodkę znowu jako i pierwej dystyluj z Balneum maris. Abowiem wodka i duch wespół zsobą zawsze/ a ogień na dnie zostawa. Zielnik D. Simona Syreniusa/ 8.
Wlej tedy wodkę na lagier/ zamieszaj/ przez dni cztery
naczyniu choway/ wierzch piluie nákrywszy. 7.
A wodkę z niego zláną/ znowu ná on lagier wleiesz z ktoregoś ią wyćiągnął przez Balneum maris. To pilnie wespoł zmięszawszy/ á przez dni cztery podstoi się/ onę wodę znowu zlać w onoż naczynie/ w ktorym ogień/ tylko żeby się namniey lagru ábo fusu wespoł niezláło/ ktory w onymże naczyniu swym dobrze nákryć y schowáć. A wodkę znowu iáko y pierwey distylluy z Balneum maris. Abowiem wodká y duch wespoł zsobą záwsze/ á ogień ná dnie zostáwa. Zielnik D. Simoná Syreniusá/ 8.
Wley tedy wodkę ná lagier/ zámieszay/ przez dni cztery
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 333
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
. A wodkę znowu jako i pierwej dystyluj z Balneum maris. Abowiem wodka i duch wespół zsobą zawsze/ a ogień na dnie zostawa. Zielnik D. Simona Syreniusa/ 8.
Wlej tedy wodkę na lagier/ zamieszaj/ przez dni cztery niechaj się podstoi (a to już trzecie powtórzenie i odłączenie wodki od swego fusu i drożdży będzie.) Tę tedy wodkę lawszy do tego naczynia gdzie ogień/ a fus i lagier do drugiego którymci chować kazał przyłóż/ w którym jest olej pałający/ a takeś już ogień z fusu wyciągnął. Dystylujże wodkę z powietrzem/ a gdy już nic więcej nie pójdzie/ odejmi recipient z oną wodką
. A wodkę znowu iáko y pierwey distylluy z Balneum maris. Abowiem wodká y duch wespoł zsobą záwsze/ á ogień ná dnie zostáwa. Zielnik D. Simoná Syreniusá/ 8.
Wley tedy wodkę ná lagier/ zámieszay/ przez dni cztery niechay się podstoi (á to iuż trzećie powtorzenie y odłączenie wodki od sweg^o^ fusu y drożdzy będźie.) Tę tedy wodkę lawszy do te^o^ naczynia gdźie ogień/ á fus y lagier do drugie^o^ ktorymći chowáć kazał przyłoż/ w ktorym iest oley pałáiący/ á tákeś iuż ogień z fusu wyćiągnął. Distyluyże wodkę z powietrzem/ á gdy iuż nic więcey nie poydźie/ odeymi recipient z oną wodką
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 334
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
lagier/ zamieszaj/ przez dni cztery niechaj się podstoi (a to już trzecie powtórzenie i odłączenie wodki od swego fusu i drożdży będzie.) Tę tedy wodkę lawszy do tego naczynia gdzie ogień/ a fus i lagier do drugiego którymci chować kazał przyłóż/ w którym jest olej pałający/ a takeś już ogień z fusu wyciągnął. Dystylujże wodkę z powietrzem/ a gdy już nic więcej nie pójdzie/ odejmi recipient z oną wodką wyciągnioną/ tan na dnie najdziesz ogień żywiołny/ jego jeszcze niedoskonale czysty: Przeto wlej nań wodkę i z powietrzem/ zamieszaj dobrze/ nakrii pilno/ niech w ciepłe przez cztery dni i nocy moknie/
lagier/ zámieszay/ przez dni cztery niechay się podstoi (á to iuż trzećie powtorzenie y odłączenie wodki od sweg^o^ fusu y drożdzy będźie.) Tę tedy wodkę lawszy do te^o^ naczynia gdźie ogień/ á fus y lagier do drugie^o^ ktorymći chowáć kazał przyłoż/ w ktorym iest oley pałáiący/ á tákeś iuż ogień z fusu wyćiągnął. Distyluyże wodkę z powietrzem/ á gdy iuż nic więcey nie poydźie/ odeymi recipient z oną wodką wyćiągnioną/ tán ná dnie naydźiesz ogień żywiołny/ iego iescze niedoskonále czysty: Przeto wley nań wodkę y z powietrzem/ zámieszay dobrze/ nákriy pilno/ niech w ćiepłe przez cztery dni y nocy moknie/
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 334
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
Balneum dać stać/ aby się podstała. A gdy przechłodnie zlać co się podstoi. Znowu na on fus wody prostej nalej/ zamieszaj/ pilnie nakrii/ i niech się przez godzin dwanaście w Balneum podstoi: którą także jako pierwszą zlać/ i z innemi zmieszać. I tak długo to powtarzać i czynić/ ażby fusu namniej na spodku nie było. Tak będziesz miał ziemię rektifikowaną/ którą zgęścisz i wyszuszysz/ aż się prochem stanie. Potym ją spuścisz w szklenicę/ z innemi elementami/ albo żywioły/ które się zaraz rozejdą/ a każde się w swój żywioł obróci/ bo tam jest Elementum wody. To postawić w piecku na popiele
Balneum dáć stać/ áby sie podstáłá. A gdy przechłodnie zlać co się podstoi. Znowu ná on fus wody prostey náley/ zámieszay/ pilnie nákriy/ y niech się przez godźin dwánaśćie w Balneum podstoi: ktorą tákże iáko pierwszą zlać/ y z innemi zmieszáć. Y ták długo to powtarzáć y czynić/ áżby fusu namniey ná spodku nie było. Ták będźiesz miał źiemię rektifikowáną/ ktorą zgęśćisz y wyszuszysz/ áż się prochem sstanie. Potym ią spuśćisz w szklenicę/ z innemi elementámi/ álbo żywioły/ ktore się záraz rozeydą/ á káżde się w swoy żywioł obroći/ bo tám iest Elementum wody. To postáwić w piecku ná popiele
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 334
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
