jako drąg ciężar wali na postawek, tak wszystkie machiny mając własność drąga, nieco tylko zostawując potencyj żyjącej ciężaru, władnącej machiną. O dźwięku.
XV. Do kwalitatyw trzeciej dywizyj należy dźwięk. Który pochodzi albo z kolizyj dwóch rzeczy brzmiących. Jako gdy we dzwon serce uderzy, smyczek w stronę natężoną, w szklenicę rzecz przytwardsza. Albo z rozrywania gwałtownego powietrza. Jako się dzieje w dęciu trąby, w wystrzeleniu działa, w uderzeniu piorunu, Taż kwalitatywa znajduje się w głosie ludzkim, w echu jako się rzekło w Cośmografii, w Muzyce. O pomnożeniu dźwięku i głosu natężeniu, ich naturze i propagacyj traktuje Phonurgia. O echu albo refleksyj
iáko drąg ciężar wáli ná postáwek, ták wszystkie machiny maiąc własność drąga, nieco tylko zostáwuiąc potencyi żyiącey ciężaru, władnącey máchiną. O dzwięku.
XV. Do kwalitatyw trzeciey dywizyi należy dzwięk. Ktory pochodzi álbo z kollizyi dwoch rzeczy brzmiących. Jáko gdy we dzwon serce uderzy, smyczek w stronę nátężoną, w szklenicę rzecz przytwardsza. Albo z rozrywania gwałtownego powietrza. Jáko się dzieie w dęciu trąby, w wystrzeleniu działá, w uderzeniu piorunu, Taż kwalitatywa znáiduie się w głosie ludzkim, w echu iáko się rzekło w Cosmografii, w Muzyce. O pomnożeniu dzwięku y głosu nátężeniu, ich náturze y propagácyi traktuie Phonurgia. O echu álbo reflexyi
Skrót tekstu: BystrzInfElem
Strona: R3v
Tytuł:
Informacja elementarna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
fizyka
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
w swojej organizacyj wydoskonalony, i duszą żyjącą ożywiony. Drugie objectum: to jest rzecz woniejąca. Trzecia: już samo witalne pojęcie i uczucie rzeczy woniejącej, to jest powonienie. Co się tycze nosa? według jego anatomii, taką ma kompozycją. Oprócz powierchnych części, te są wewnętrzne. Dwa meaty od nozdrzów pochodzące dzieli przytwardsza chrząstka: które meaty mają z gardłem komunikacją. J nimi wciąga się powietrze do płuc, sposobne do ochłodzenia serca: oraz odetchnięcia, choć zawarte będą usta. Trzecimeat ciągnie się w górę ku muzgowi, przez który od muzgu spływają excrementa do nosa, częstokroć i do gardła, a czasem i w wnetrzności: osobliwiew katarach
w swoiey organizacyi wydoskonálony, y duszą żyiącą ożywiony. Drugie objectum: to iest rzecz wonieiąca. Trzecia: iuż samo witalne poięcie y uczucie rzeczy wonieiącey, to iest powonienie. Co się tycze nosa? według iego anatomii, táką ma kompozycyą. Oprocz powierchnych części, te są wewnętrzne. Dwa meaty od nozdrzow pochodzące dzieli przytwardsza chrząstka: ktore meaty máią z gardłem kommunikácyą. J nimi wciąga się powietrze do płuc, sposobne do ochłodzenia serca: oraz odetchnięcia, choć záwarte będą usta. Trzecimeat ciągnie się w gorę ku muzgowi, przez ktory od muzgu spływaią excrementa do nosa, częstokroć y do gardła, á czásem y w wnetrzności: osobliwiew kátárach
Skrót tekstu: BystrzInfCosm
Strona: E4
Tytuł:
Informacja Cosmograficzna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
biologia, geografia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
człowieku, to przez ciepło naturalne, to przez choroby, humorów alteracją, pracą, etc. codziennie ubywa integralnych cząstek ciała, sporządzona od Autora natury Boga nutrycja, aby przez nią ta utrata się nadgradzała. Ta nutrycja tym się dzieje porządkiem. W gębie najprzód być powinna pokarmu mastykacja i ruminacja. Bo czym potrawa osobliwie przytwardsza lepiej się zżuje, tym lepsza i prędsza w żołądku jej konkokcja. Tak zmastykowany pokarm i połknięty, poty w żołądku przy cieple naturalnym się warzy jak w garku jakim, póki się niewygotuje i nierozrzedzi. Która pokarmu substancja od Medyków nazywa się Chilus. Ta substancja Chilu dzieli się na dwoje. Jedna mniej użyteczna
człowieku, to przez ciepło náturalne, to przez choroby, humorow álteracyą, pracą, etc. codziennie ubywa integralnych cząstek ciałá, zporządzona od Autora nátury Boga nutrycya, áby przeż nią tá utráta się nadgradzáłá. Tá nutrycya tym się dzieie porządkiem. W gębie nayprzod być powinna pokármu mástykacya y ruminácya. Bo czym potrawá osobliwie przytwardsza lepiey się zżuie, tym lepsza y prędszá w żołądku iey konkokcya. Ták zmastykowany pokarm y połknięty, poty w żołądku przy cieple náturalnym się warzy iak w garku iákim, poki się niewygotuie y nierozrzedzi. Ktora pokármu substancya od Medykow názywa się Chilus. Tá substancya Chilu dzieli się na dwoie. Jedna mniey użyteczna
Skrót tekstu: BystrzInfCosm
Strona: F2v
Tytuł:
Informacja Cosmograficzna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
biologia, geografia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
