. Głoś wydaje jak Dziecię płaczące. Samce rogi mają trochę mniejsze od Jelenich, i w konarach płaskie. Jest Zwierz większy od Jelenia, i bardziej kosmaty, znajduje się w Litewskich i Moskiewskich Kniejach, w Małej Polsce, na Pokuciu, na Żmudzi, w Prusach. w Kurlandyj. Kopyto jego ma w sobie singulare remedium, przeciwko Epileosji, albo złej chorobie i Kurczowi: Ale między Wniebowzięciem i Narodzeniem Najświętszej Panny MARYJ żeby Kopyta były Łosiowi zdzierane, alias nie mają optatam efficaciam, co trochę zdaje się redolore vanam observantiam. Od bydlęcego kopyta dignoscitur tarciem o sukno, jeżeli odor wydaje, znać że jest Łosie Kopyto.
MORS po Moskiewsku Smert
. Głoś wydaie iak Dziecie płaczące. Samce rogi maią troche mnieysze od Ielenich, y w konarach płaskie. Iest Zwierz większy od Ielenia, y bardziey kosmaty, znayduie się w Litewskich y Moskiewskich Knieiach, w Małey Polszcze, na Pokuciu, na Zmudzi, w Prusách. w Kurlandyi. Kopyto iego ma w sobie singulare remedium, przeciwko Epileosii, albo złey chorobie y Kurczowi: Ale między Wniebowzięciem y Narodzeniem Nayświętszey Panny MARYI żeby Kopyta były Łośiowi zdzierane, alias nie maią optatam efficaciam, co troche zdaie się redolore vanam observantiam. Od bydlęcego kopyta dignoscitur tarciem o sukno, ieżeli odor wydaie, znać że iest Łośie Kopyto.
MORS po Moskiewsku Smert
Skrót tekstu: ChmielAteny_I
Strona: 578
Tytuł:
Nowe Ateny, t. 1
Autor:
Benedykt Chmielowski
Drukarnia:
J.K.M. Collegium Societatis Iesu
Miejsce wydania:
Lwów
Region:
Ziemie Ruskie
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1755
Data wydania (nie wcześniej niż):
1755
Data wydania (nie później niż):
1755
do której skłonne są/ przywodzić. Na takich tedy radach zawisła całość i bezpieczeństwo Ojczyzny/ takich ma wolność stróżów/ takich prawa i swobody obrońców. Co rozumiem łacno mi WM. przyznasz. Ziemia. Przyznam. Bo trudno przeczyć temu/ co rzecz sama świadczy i pokazuje. Ale rad posłucham/ co WM. za remedium podasz na to. Boć to jednego ma być powinność/ znać chorobę/ i leczyć. Którą żeś W.M. jako baczę cale poznał/ czekać będę/ jaką dasz na zniesienie jej radę. Pleb. Niech pierwej przywiodę ten Dyskurs do kresu którym mu naznaczył. Pokazawszy bowiem/ iż Posłowie naszy i
do ktorey skłonne są/ przywodźić. Ná tákich tedy rádách záwisłá cáłość y bespieczeństwo Oyczyzny/ tákich ma wolność strożow/ tákich práwá y swobody obrońcow. Co rozumiem łácno mi WM. przyznasz. Ziemia. Przyznam. Bo trudno przeczyć temu/ co rzecz sámá świadczy y pokázuie. Ale rad posłucham/ co WM. zá remediũ podasz ná to. Boć to iednego ma być powinność/ znáć chorobę/ y leczyć. Ktorą żeś W.M. iáko baczę cále poznał/ czekáć będę/ iáką dasz ná znieśienie iey rádę. Pleb. Niech pierwey przywiodę ten Dyskurs do kresu ktorym mu náznáczył. Pokazawszy bowiem/ isz Posłowie nászy y
Skrót tekstu: OpalŁRoz
Strona: C4
Tytuł:
Rozmowa plebana z ziemianinem
Autor:
Łukasz Opaliński
Miejsce wydania:
nieznane
Region:
nieznany
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty perswazyjne
Gatunek:
dialogi, pisma polityczne, społeczne
Tematyka:
polityka, prawo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1641
Data wydania (nie wcześniej niż):
1641
Data wydania (nie później niż):
1641
egzorbitancje są Ciuium i do traktowanie trudne/ i ledwie podobne do konkludowania. Przyczyna temu iż zarówno głos wolny ma ten/ który przeciwko Prawu wykroczył/ jako ten/ który go w tym winuje. I lubo ostre i surowe Prawo stanie/ skutku jednak mieć nie będzie/ bo nie pozwolą turbantesiura Tribuni. Cóż tu za remedium? Moim zdaniem aut nullum, corrupta Repub. Aut vnicum ex Principe. Który (jakoś to W.M. dobrze dnia wczorajszego powiedział) abo nie trzymając tyłko grzbietu/ przeciwko prawom i zwyczajom przestępnym/ abo im surowość (jaką mu Państwo wolnymi glosami nadane pozwoli) pokazując/ miałaby każdego wswej zatrzymać powinności.
exorbitancye są Ciuium y do tráktowánie trudne/ y ledwie podobne do konkludowánia. Przyczyná temu iż zárowno głos wolny ma ten/ ktory przećiwko Práwu wykroczył/ iáko ten/ ktory go w tym winuie. Y lubo ostre y surowe Práwo stánie/ skutku iednák mieć nie będźie/ bo nie pozwolą turbantesiura Tribuni. Cosz tu zá remedium? Moim zdániem aut nullum, corrupta Repub. Aut vnicum ex Principe. Ktory (iákoś to W.M. dobrze dńia wczoráyszego powiedźiał) ábo nie trzymáiąc tyłko grzbietu/ przećiwko práwom y zwyczáiom przestępnym/ ábo im surowość (iáką mu Páństwo wolnymi glosami nadáne pozwoli) pokazuiąc/ miałáby káżdego wswey zátrzymáć powinnośći.
Skrót tekstu: OpalŁRoz
Strona: K3v
Tytuł:
Rozmowa plebana z ziemianinem
Autor:
Łukasz Opaliński
Miejsce wydania:
nieznane
Region:
nieznany
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty perswazyjne
Gatunek:
dialogi, pisma polityczne, społeczne
Tematyka:
polityka, prawo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1641
Data wydania (nie wcześniej niż):
1641
Data wydania (nie później niż):
1641
do rządu publicznego należących konstytucje przystąpi. Na koniec do Obrony. Prywatnym artykułom dzień Sobotny naznaczyć: W których kontradyctia niema być uporną. Od Ziemianina Respons na to: Marszałek i Deputaci być mają przysięgli. Prawo Solona in turbulentes Oratores. Przyczyna druga zatrudnionych konkluzyj dla przewrotnych afektów: Z których pierwszy Chciwość Na nie jakiekolwiek remedium. drugi Nienawiść prywatna: Sposób ukojenia jej Monyta niektóre Trzecie aby to co Sądowi należy rad nie mieszało. Czwarte aby[...] Posłowie zasiadali. Piąte aby była ochrona czasu i w tym przestrogi. Konkluduje Pleban: I upomina Adhortatione do trzech Stanów Do KrólA. Do Senatu Do Rycerstwa:
do rządu publicznego nalezących konstytucye przystąpi. Ná koniec do Obrony. Prywatnym artykułom dźien Sobotny náznáczyć: W ktorych kontradyctia niema bydź vporną. Od Ziemiániná Respons na to: Márszáłek y Deputáći bydz máią przyśiegli. Práwo Soloná in turbulentes Oratores. Przyczyna druga zátrudnionych konkluzyi dla przewrotnych áfektow: Z ktorych pierwszy Chciwość Ná nie iákiekolwiek remedium. drugi Nienáwiść priwátna: Sposob ukoienia iey Monyta niektore Trzećie áby to co Sądowi należy rad nie mieszało. Czwarte áby[...] Posłowie zásiadáli. Piąte áby byłá ochroná czásu y w tym przestrogi. Konkluduie Pleban: Y vpomina Adhortatione do trzech Stanow Do KROLA. Do Senatu Do Rycerstwa:
Skrót tekstu: OpalŁRoz
Strona: M4
Tytuł:
Rozmowa plebana z ziemianinem
Autor:
Łukasz Opaliński
Miejsce wydania:
nieznane
Region:
nieznany
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty perswazyjne
Gatunek:
dialogi, pisma polityczne, społeczne
Tematyka:
polityka, prawo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1641
Data wydania (nie wcześniej niż):
1641
Data wydania (nie później niż):
1641
sposób pozwolili/ którymby i Ojczyznę/ i siebie samych od tych przykrości/ które teraz ponosić muszą/ uwolnili. Sposób porządku, IV. Difficultas.
A W tym Difficultas, że Dzierżawcy tej Stacjej nie wydadzą/ bo i teraz dobrym sposobem do tego się przywodzić niedają/ chyba gwałtem Żołnierskim przyciśnieni. Na to remedium najlepsze Prawo/ Forum na Trybunale Koronnym inter causas sisci, a paenam priuationem Officii contra Retentores. z Delacji Prowizora Generalnego postanowić/ tedy rozumiem jednego/ i drugiego skarawszy/ prędkoby się drudzy do tego przywieść dali. V. Difficultas.
ODwozy/ i sprowadzanie tej żywności/ i odwożenia ją Wojsku/ na to sposób
sposob pozwolili/ ktorymby y Oyczyznę/ y śiebie samych od tych przykrośći/ ktore teraz ponośić muszą/ vwolnili. Sposob porządku, IV. Difficultas.
A W tym Difficultas, że Dźierżawcy tey Stácyey nie wydádzą/ bo y teraz dobrym sposobem do tego się przywodźić niedáią/ chybá gwałtem Zołnierskim przyćiśnieni. Ná to remedium naylepsze Práwo/ Forum ná Trybunále Koronnym inter causas sisci, a paenam priuationem Officii contra Retentores. z Delátiey Prowizorá Generálnego postanowić/ tedy rozumiem iednego/ y drugiego skarawszy/ prędkoby się drudzy do tego przywieść dáli. V. Difficultas.
ODwozy/ y sprowadzánie tey żywnośći/ y odwożenia ią Woysku/ ná to sposob
Skrót tekstu: FredKon
Strona: 98
Tytuł:
Potrzebne konsyderacje około porządku wojennego
Autor:
Andrzej Maksymilian Fredro
Drukarnia:
Franciszek Glinka
Miejsce wydania:
Słuck
Region:
ziemie Wielkiego Księstwa Litewskiego
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
wojskowość
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1675
Data wydania (nie wcześniej niż):
1675
Data wydania (nie później niż):
1675
im żywności daleko wozić nie trzeba/ i te Szpichlerze w bezpieczeństwie będą. VI. Difficultas.
DIffirentia, i nie jedne qualitates Łanów po Koronie/ także Differientia różnych krajów miar/ zaczymby wielka była inaequalitas, kiedyby równo wszędzie tę Stacją wybierać miano. Więc jakby miarą Żołnierzowi ją dystrybuować. Na to takie dawam remedium. Co z strony Dyferentij Włok/ te łatwiejby ludzie uważni na to Deputowani/ umoderować mogli/ ateż nie wielka w tym differentia być może/ bo tak Pan Bóg już pomierzył/ i podzielił Ziemię/ że jeżeli czego jednemu Krajowi ujął/ tedy czym inszym zasię nagrodził/ jako w tych krajach/ kędy urodzaje nie
im żywnośći dáleko woźić nie trzebá/ y te Szpichlerze w bespieczeństwie będą. VI. Difficultas.
DIffirentia, y nie iedne qualitates Łanow po Koronie/ tákże Differientia rożnych kráiow miar/ záczymby wielka byłá inaequalitas, kiedyby rowno wszędźie tę Státią wybieráć miáno. Więc iákby miárą Zołnierzowi ią distribuowáć. Ná to tákie dawam remedium. Co z strony Differentiy Włok/ te łátwieyby ludźie vważni ná to Deputowáni/ vmoderowáć mogli/ áteż nie wielka w tym differentia być może/ bo ták Pan Bog iuż pomierzył/ y podźielił Ziemię/ że ieżeli czego iednemu Kráiowi viął/ tedy czym inszym záśię nagrodźił/ iáko w tych kráiách/ kędy vrodzáie nie
Skrót tekstu: FredKon
Strona: 98
Tytuł:
Potrzebne konsyderacje około porządku wojennego
Autor:
Andrzej Maksymilian Fredro
Drukarnia:
Franciszek Glinka
Miejsce wydania:
Słuck
Region:
ziemie Wielkiego Księstwa Litewskiego
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
wojskowość
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1675
Data wydania (nie wcześniej niż):
1675
Data wydania (nie później niż):
1675
nadto zginie ludzi siła rozmaitymi sposobami, a to nie dlaczego inszego dzieje się, jedno iż rzadko się ci najdują, którzy mają dowcip sposobny do zwyciężenia trudności, i często się widzieć trafiło, że ludzie lekkiej egzystymacyjej uczynili rzeczy godne pochwały, a przeciwnym sposobem ludziom sławnym i godnym nie przyszło to na pamięć, aby zostawili remedium jakie na trudności około rzeki, których jest 4. Albo, że jest barzo szeroka, albo nader głęboka, lubo zbytnie bystra, albo też skalista i kamieni pełna. Co się tknie szerokości rzeki, masz postąpić wtenczas używając soszek, jako powiedziałem w przeszłym rozdziale. Gdzie zaś bystro i głęboko, uczynisz most na
nadto zginie ludzi siła rozmaitymi sposobami, a to nie dlaczego inszego dzieje się, jedno iż rzadko się ci najdują, którzy mają dowcip sposobny do zwyciężenia trudności, i często się widzieć trafiło, że ludzie lekkiej egzystymacyjej uczynili rzeczy godne pochwały, a przeciwnym sposobem ludziom sławnym i godnym nie przyszło to na pamięć, aby zostawili remedium jakie na trudności około rzeki, których jest 4. Albo, że jest barzo szeroka, albo nader głęboka, lubo zbytnie bystra, albo też skalista i kamieni pełna. Co się tknie szerokości rzeki, masz postąpić wtenczas używając soszek, jako powiedziałem w przeszłym rozdziale. Gdzie zaś bystro i głęboko, uczynisz most na
Skrót tekstu: AquaPrax
Strona: 324
Tytuł:
Praxis ręczna działa
Autor:
Andrzej Dell'Aqua
Miejsce wydania:
nieznane
Region:
nieznany
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
wojskowość
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
między 1624 a 1639
Data wydania (nie wcześniej niż):
1624
Data wydania (nie później niż):
1639
Tekst uwspółcześniony:
tak
Redaktor wersji uwspółcześnionej:
Tadeusz Nowak
Miejsce wydania wersji uwspółcześnionej:
Wrocław
Wydawca wersji uwspółcześnionej:
Zakład Narodowy im. Ossolińskich
Data wydania wersji uwspółcześnionej:
1969
Krów postanowienie. Jako się ma całkowita rozumieć Krowa. Karby bydła. EkonomIKI ZIEMIAŃSKIEJ. Pod który czas trwalszy Przychowek. Bydła na pasienie podczas chłodu. Jako na stadniku należy do przychowku. Lekarstwo jako dia bydia gotować. Krew jako bydłu puścić. Czas zada nauja Driakvie. Remedyum dla zarazy Powietrza. Na powietrze brała doświadczone Remedium. PUNKTA PARTYKULARNE Lekarstwo choremu bydłu. Drugie lekarstwo. Bydło wszelkie aby myjano. Przychowek terminować i onych dyspozycja. Bydło na Oborze gatunkować. Opatrzenie bydła podczas mrozu Cieląt dyspo sycja. Rzecz dobra, mieć swego wychowania bydło. Woły karmić EkonomIKI ZIEMIAŃSKIEJ, Remedium która Krowa byka nie chce przyjąć- XX. o OWCZARNI i OWCACH
Krow postánowienie. Iáko się ma całkowita rozumieć Krowá. Kárby bydłá. OEKONOMIKI ZIEMIANSKIEY. Pod ktory czás trwálszy Przychowek. Bydłá na páśienie podczás chłodu. Iáko ná stádniku nalezy do przychowku. Lekárstwo iako dia bydia gotować. Krew iáko bydłu puścić. Czás záda nauia Dryakvie. Remedyum dla zárázy Powietrza. Ná powietrze bráłá doswiadczone Remedium. PVNKTA PARTYKVLARNE Lekárstwo choremu bydłu. Drugie lekarstwo. Bydło wszelkie áby myiano. Przychowek terminować y onych dispositia. Bydło ná Oborze gátunkowáć. Opátrzenie bydłá podczás mrozu Cieląt dispo sitia. Rzecz dobra, mieć swego wychowánia bydło. Woły karmić OEKONOMIKI ZIEMIANSKIEY, Remedium ktora Krowá byká nie chce przyiąć- XX. ô OWCZARNI y OWCACH
Skrót tekstu: HaurEk
Strona: 30
Tytuł:
OEkonomika ziemiańska
Autor:
Jakub Kazimierz Haur
Drukarnia:
Krzysztof Schedel
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
poradniki
Tematyka:
gospodarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1675
Data wydania (nie wcześniej niż):
1675
Data wydania (nie później niż):
1675
oliwy, i garść soli, i letno obalonemu zadać koniowi. Na Nosatciznę. Dostać kurzego ziela, z korzeniem i zliściem, białego bzu, oboje ze trzy godziny warzyć, a tę wodę, gdy ostygnie letno dać pic koniowi, te zaś ostudzone ziele drobno pokrajane z obrokiem dawać, przez jeden tydzień, takie remedium wyczyści: wnątrze z defektów. Item. Mrówek z Mrowiskiem uwarzyć, i przez trzy dni dawać letno pić koniowi. Item. Ciemięrzycę czarną przez noc moczyć w gorzałce, i tym napryskać koniowi w nozdrza aż wypryśnic. Na Zapalenie Końskie. WZiąć samej przez się prostej gorzałki trzy kwaterki, pieprzu gołego, a choć zwyczajnego
oliwy, y garśc soli, y letno obálonemu zádáć koniowi. Ná Nosatćiznę. Dostáć kurzego źiela, z korzeniem y zliśćiem, białego bzu, oboie ze trzy godźiny wárzyć, á tę wodę, gdy ostygnie letno dáć pic koniowi, te záś ostudzone źiele drobno pokráiáne z obrokiem dawáć, przez ieden tydźień, takie remedium wyczyśći: wnątrze z defektow. Item. Mrowek z Mrowiskiem vwárzyć, y przez trzy dni dawáć letno pić koniowì. Item. Cięmięrzycę czarną przez noc moczyć w gorzałce, y tym nápryskáć koniowi w nozdrzá aż wypryśnic. Ná Zápalenie Końskie. WZiąć samey przez się prostey gorzałki trzy kwáterki, pieprzu gołego, á choć zwyczáynego
Skrót tekstu: HaurEk
Strona: 46
Tytuł:
OEkonomika ziemiańska
Autor:
Jakub Kazimierz Haur
Drukarnia:
Krzysztof Schedel
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
poradniki
Tematyka:
gospodarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1675
Data wydania (nie wcześniej niż):
1675
Data wydania (nie później niż):
1675
. Item. W niedostatku innych lekarstw rzodkwie w owies nakrajać, i z obrokiem często dawać: tego też przestrzegać, żeby żymny zródłowej wody pić nie dawano koniom, ani śliskich bagnistych wód. Gdy konie z naczynia jakiego poić będą, przygarśnie przenicznej albo jęczmiennej mąki z wodą zakłocić, trochę do tego przymięszawszy saletry: to remedium chłodzi i czyści płuca. Na Dychawicę. WZiąć Oliwy dobrej pułgarca, węgorza dostawszy ziwego, włozyć go żywo w nowy garnek, oliwą napełniony pokrywką, aby nie wypadł, i aby nie wychodziła para, dobrze opatrzyć, i z wolna przez cały dzień warzyć, potym przez płótno przecedziwszy, i na trzy to razy rozdzieliwszy
. Item. W niedostátku innych lekarstw rzodkwie w owies nákráiáć, y z obrokiem często dawáć: tego teź przestrzegác, źeby żimny zrodłowey wody pić nie dawano koniom, áni śliskich bágnistych wod. Gdy konie z naczynia iákiego poić będą, przygarśnie przeniczney álbo ięczmienney mąki z wodą zákłoćić, trochę do tego przymięszawszy saletry: to remedium chłodźi y czyśći płucá. Ná Dycháwicę. WZiąć Oliwy dobrey pułgárca, węgorzá dostawszy źywego, włozyć go żywo w nowy garnek, oliwą napełniony pokrywką, áby nie wypadł, y áby nie wychodźiłá párá, dobrze opátrzyć, y z wolná przez cáły dźień wárzyć, potym przez płotno przecedźiwszy, y ná trzy to rázy rozdżieliwszy
Skrót tekstu: HaurEk
Strona: 48
Tytuł:
OEkonomika ziemiańska
Autor:
Jakub Kazimierz Haur
Drukarnia:
Krzysztof Schedel
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
poradniki
Tematyka:
gospodarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1675
Data wydania (nie wcześniej niż):
1675
Data wydania (nie później niż):
1675
