/ kwintę/ albo co czerwony Złoty zaważy/ Prochu tego korzenia/ z Winomiodem dać pić. Scjatyce
Scjatyce/ albo w biodrach boleniu/ tak wiele go biorąc z winem słodkim/ jest lekarstwem. Miesięcznej.
Miesięczną Paniam/ Zawściągnioną nad przyrodzenie/ wzbudza. Także Łożysku.
Łożysko/ po porodzeniu pozostałe/ wywodzi/ nasienia Stosiłu Herkulesowego/ miałko utartego/ ćwierć łota/ z winem ciepło pić dając/ albo z Piołynem go używając. Bolenie głowy.
W Głowie boleści ciężkie uśmierza/ Korzeń tego ziela z Oliwą na czoło i skronie plastrowany. Spaniu twardemu.
Od Subetu/ i spania głębokiego nad przyrodzenie/ wzbudza/ z korzenia podkurzenie w nos z
/ kwintę/ álbo co czerwony Złoty záważy/ Prochu tego korzeniá/ z Winomiodem dáć pić. Scyátyce
Scyátyce/ álbo w biodrách boleniu/ ták wiele go biorąc z winem słodkim/ iest lekárstwem. Mieśięczney.
Mieśięczną Pániam/ Záwśćiągnioną nád przyrodzenie/ wzbudza. Tákże Lożysku.
Lożysko/ po porodzeniu pozostáłe/ wywodźi/ naśienia Stośiłu Herkulesowego/ miáłko vtártego/ czwierć łotá/ z winem ćiepło pić dáiąc/ álbo z Piołynem go vżywáiąc. Bolenie głowy.
W Głowie boleśći ćięszkie vśmierza/ Korzeń tego źiela z Oliwą ná czoło y skronie plastrowány. Spániu twárde^v^.
Od Subetu/ y spánia głębokieg^o^ nád przyrodzenie/ wzbudza/ z korzeniá podkurzenie w nos z
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 228
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
zbiera/ Korzeń z ośrzodką białego chleba/ i z mąką Bobową utarty/ po równej części wszystkiego wziąwszy/ wieprzowego sadła/ olejku z Ogórków Oślich/ obudwu zarówną/ ileby potrzeba/ i tym je dwa kroć przez dzień plastować. Gruczołom albo guzom twardym.
Gruczołom nabiegłym/ w którejkolwiek części ciała: Wziąć prochu korzenia Stosiłu Herkulesowego łot/ Saletry pięć ćwierci łotu/ Wapna niegaszonego ćwierć łota/ Sadła Niedzwiedzego cztery łoty/ Wosku pół łota. To wespół spuścić przy ogniu/ a na nie plastrować. Jady bestii szkodzić niemogą.
Bestie jadowite żeby uszczknieniem swym zaszkodzić niemogły/ Korzeń tego ziela/ Nasienie/ i kwiat z Oliwą utrzeć/
zbiera/ Korzeń z ośrzodką białego chlebá/ y z mąką Bobową vtárty/ po rowney częśći wszystkiego wźiąwszy/ wieprzowego sádłá/ oleyku z Ogurkow Oślich/ obudwu zárowną/ ileby potrzebá/ y tym ie dwá kroć przez dźień plastowáć. Gruczołom álbo guzom twárdym.
Gruczołom nábiegłym/ w ktoreykolwiek częśći ćiáłá: Wźiąc prochu korzeniá Stośiłu Herkulesowego łot/ Sáletry pięć czwierći łotu/ Wapná niegászonego czwierć łotá/ Sádłá Niedzwiedzego cztyry łoty/ Wosku poł łotá. To wespoł spuśćić przy ogniu/ á ná nie plastrowáć. Iády bestyy szkodźić niemogą.
Bestyie iádowite żeby vsczknieniem swym zászkodźić niemogły/ Korzeń tego źiela/ Naśienie/ y kwiát z Oliwą vtrzeć/
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 228
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
/ leczy. (Diosc:) To jest: Wziąć tego Soku trzy łoty/ a Smoły dwanaście łotów: Sok w mocnym occie naprzód rozpuścić/ potym ze smołą spuścić/ a na ranę przykładać. (Tabe.) Trucizny i jady wszelakie z ciała wy:
Truciznę i Jad wszelaki z ciała wywodzi/ Sok z Stosiłu Herkulesowego/ biorąc go na raz kwintę/ z ciepłym winem białym starym. Toż też służy. Uszczknionym od Parka.
Uszczknionym od jadowitego węża/ którego Aspidem Łacinnicy zowią/ co narychlej ten trunek pijąc/ natychmiast po uszczknieniu/ a gdy się w żołądku dobrze zagrzeje/ wykrzutusić się co nalepiej. Księgi Pierwsze. Moczu
/ leczy. (Diosc:) To iest: Wźiąć tego Soku trzy łoty/ á Smoły dwánaśćie łotow: Sok w mocnym ocćie naprzod rospuśćić/ potym ze smołą spuśćić/ á ná ránę przykłádáć. (Tabe.) Trućizny y iády wszelákie z ćiáłá wy:
Trućiznę y Iad wszeláki z ćiáłá wywodźi/ Sok z Stośiłu Herkulesowego/ biorąc go ná raz kwintę/ z ćiepłym winem białym stárym. Toż też służy. Vsczknionym od Párká.
Vsczknionym od iádowite^o^ węża/ ktore^o^ Aspidem Láćinnicy zowią/ co narychley ten trunek piiąc/ nátychmiast po vsczknieniu/ á gdy sie w żołądku dobrze zágrzeie/ wykrzutuśić sie co nalepiey. Kśięgi Pierwsze. Moczu
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 229
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
pomienony Mięsięczną chorobę Paniam zawściągnioną pobudza/ i wywodzi. Łożysku.
Łożysko po porodzeniu pozostałe wypędza/ kwintę Soku tego/ albo z winem/ albo z wodką Lebiodki polnej albo górnej pić dając. Zaśniatu
Zaśniat/ abo jako drudzy zowią/ Zaporzysko/ wywodzi z żywota Paniom/ Molam Łacinnicy zowią/ dając tegoż Soku z Stosiłu Herkulesowego ćwierć łota/ może i półtora z pitym miodem. Scjatyce.
Scjatyce/ jest lekarstwem tenże Sok dwie części go kwinty z jedną częścią Bobrowych strojów/ z winem białym dając go pić. Płód martwy wywodzi.
Korzeń czopkiem zastrugany/ albo usiekany/ a w wiotchej chustecce węzełkiem w łono puszczony/ płód martwy z
pomienony Mięśięczną chorobę Pániam záwśćiągnioną pobudza/ y wywodźi. Lożysku.
Lożysko po porodzeniu pozostáłe wypędza/ kwintę Soku teg^o^/ álbo z winem/ álbo z wodką Lebiodki polney álbo gorney pić daiąc. Zaśniátu
Zaśniat/ ábo iáko drudzy zowią/ Zaporzysko/ wywodźi z żywotá Pániom/ Molam Láćinnicy zowią/ dáiąc tegoż Soku z Stośiłu Herkulesowego czwierć łotá/ może y połtorá z pitym miodem. Scjátyce.
Scyátyce/ iest lekárstwem tenże Sok dwie częśći go kwinty z iedną częśćią Bobrowych stroiow/ z winem białym dáiąc go pić. Płod martwy wywodźi.
Korzeń czopkiem zástrugány/ álbo vśiekány/ á w wiotchey chustecce węzełkiem w łono pusczony/ płod martwy z
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 230
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
w Języku Łacińskim nazwiska dostało Ligusticum, jakoby rzeki Liguryjskie ziele. Gdzie go tamci Obywatele/ miasto Pieprzu/ zwłaszcza Nasienia i korzenia/ używają. Ligusticum. Libysticon. Welscher Lubstuckel. Oder Ligurier Kraut. Księgi Pierwsze. Przyrodzenie.
KOrzeń i Nasienie tego Ziela Rozgrzewa i wysusza we wtórym stopniu. A ma własność i skutki Stosiłu Herkulesowego/ i przeto zowią go drudzy Panakiem Herkulesowym/ a zwłaszcza Ligurczycy. Trawi/ Rozpędza/ wywodzi. Moc i skutki. Żołądkowi użyteczne.
Korzenie i nasienie tego ziela żołądkowi jest barzo użyteczne/ a ile zimnemu/ i do trawienia pokarmów niesposobnemu. Przeto użytecznie oboje wchodzą do tych lekarstw/ które dla tego bywają czynione
w Ięzyku Láćińskim názwiská dostáło Ligusticum, iákoby rzeki Liguriyskie źiele. Gdźie go támći Obywátele/ miásto Pieprzu/ zwłascżá Naśienia y korzenia/ vżywáią. Ligusticum. Libysticon. Welscher Lubstuckel. Oder Ligurier Kraut. Kśięgi Pierwsze. Przyrodzenie.
KOrzeń y Naśienie tego Ziela Rozgrzewa y wysusza we wtorym stopniu. A ma własność y skutki Stośiłu Herkulesowego/ y przeto zowią go drudzy Pánakiem Herkulesowym/ á zwłasczá Ligurczycy. Trawi/ Rozpędza/ wywodźi. Moc y skutki. Zołądkowi vżyteczne.
Korzenie y naśienie tego źielá żołądkowi iest bárzo vżjteczne/ á ile źimnemu/ y do trawienia pokármow niesposobnemu. Przeto vżytecznie oboie wchodzą do tych lekarstw/ ktore dla tego bywáią czynione
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 238
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
