odległa. Atoli to centrum ziemi nie usiłuje z istoty swojej być na tym miejscu, na którym jest osadzone. Bo całą ziemię i z swoim centrum mógł Stwórca Bóg albo wyżej albo niżej, w prawą lub lewą posunąć, i lokować. To centrum ziemi i całego świata, jest oraz centrum uciążania, wszystkich rzeczy ciężkich sublunarnych, do którego z natury swojej uciązają. Dla czego cała ziemia w swojej stałości się utrzymuje bez żadnego niebezpieczeństwa nakłonienia się, upadnienia, albo przeważenia na tę lub owę ku niebiosom stronę. I tać to jest rezolucja zwyczajnego podziwienia ludzi, i kwestyj. Czemu lubo Antypodowie, lubo okręty w podziemny świat płynące, alboli
odległa. Atoli to centrum ziemi nie usiłuie z istoty swoiey być na tym mieyscu, na ktorym iest osadzone. Bo całą ziemię y z swoim centrum mogł Stworca Bog albo wyżey albo niżey, w prawą lub lewą posunąć, y lokować. To centrum ziemi y całego świata, iest oraz centrum uciążania, wszystkich rzeczy ciężkich sublunarnych, do ktorego z natury swoiey uciązaią. Dla czego cała ziemia w swoiey stałości się utrzymuie bez żadnego niebespieczeństwa nakłonienia się, upadnienia, álbo przeważenia na tę lub owę ku niebiosom stronę. Y tać to iest rezolucya zwyczaynego podziwienia ludzi, y kwestyi. Czemu lubo Antypodowie, lubo okręty w podziemny świat płynące, alboli
Skrót tekstu: BystrzInfGeogr
Strona: Av
Tytuł:
Informacja geograficzna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Drukarnia:
Drukarnia lubelska Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
Czemu lubo Antypodowie, lubo okręty w podziemny świat płynące, alboli same rzeki i morza około ziemi krążące, w Niebo nie spadają? Jako człowiek nogami, budynek fundamentem ziemi się trzyma, głową i wierzchołkiem swoim ku Niebu na dół wisząc? Iż z natury każda rzecz ciężka do swego centrum dąży, które centrum rzeczy sublunarnych, iż jest centrum ziemi: więc według proporcyj do tego centrum uciążają.
II. Czyli zaś wszystkie części całej sfery ziemi są jednakowej wagi? To jest: czyli pułsferze wschodnie względem pułsferza zachodniego: północe względem południowego; toż mówić o jednej części ziemi względem drugiej: jednakowo uciąża? Aby jedna połowa nad drugą nie była
Czemu lubo Antypodowie, lubo okręty w podziemny świat płynące, alboli same rzeki y morza około ziemi krążące, w Niebo nie spadaią? Iako człowiek nogami, budynek fundamentem ziemi się trzyma, głową y wierzchołkiem swoim ku Niebu na doł wisząc? Iż z natury każda rzecz ciężka do swego centrum dąży, ktore centrum rzeczy sublunarnych, iż iest centrum ziemi: więc według proporcyi do tego centrum uciążaią.
II. Czyli zaś wszystkie części całey sfery ziemi są iednakowey wagi? To iest: czyli pułsferze wschodnie względem pułsferza zachodniego: pułnocne względem południowego; toż mowić o iedney części ziemi względem drugiey: iednakowo uciąża? Aby iedna połowa nad drugą nie była
Skrót tekstu: BystrzInfGeogr
Strona: Av
Tytuł:
Informacja geograficzna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Drukarnia:
Drukarnia lubelska Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
niszczeją drwa w piecu od pożaru? Ale od kilku tysięcy lat do tąd w swojej całości i wielkości zostaje, lubo tak pożerający element w sobie zamyka? Racja jest: Bo ile z alimentu trawi i niszczy ten ogień podziemny, tyle przez różne nowe a nowe generacje, korupcje, i mutacje substancjalne różnych żywiołów i rzeczy sublunarnych w ziemię się obraca, i ten detryment nadgradza. Bo wszystkich od początku świata ludzi ciała, bestii, ptastwa, robactwa, ryb, wszystkie drzewa, zioła, jako z ziemi wyszły, tak w ziemie się obróciły. Tak, że którym człowiek teraz żyje pokarmem, które nosi ciało, taż jego materia była
niszczeią drwá w piecu od pożáru? Ale od kilku tysięcy lat do tąd w swoiey cáłości y wielkości zostáie, lubo ták pożeráiący element w sobie zámyká? Rácyá iest: Bo ile z álimentu tráwi y niszczy ten ogień podziemny, tyle przez rożne nowe á nowe generácye, korrupcye, y mutácye substáncyalne rożnych żywiołow y rzeczy sublunarnych w ziemię się obracá, y ten detryment nádgradza. Bo wszystkich od początku światá ludzi ciáłá, bestyi, ptástwa, robáctwa, ryb, wszystkie drzewá, ziołá, iáko z ziemi wyszły, ták w ziemie się obrociły. Ták, że ktorym człowiek teráz żyie pokármem, ktore nosi ciáło, táż iego máteryá byłá
Skrót tekstu: BystrzInfGeogr
Strona: B2v
Tytuł:
Informacja geograficzna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Drukarnia:
Drukarnia lubelska Societatis Jesu
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
geografia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
od usług subjecta, i egzekutorowie sprawiedliwości. Między sublunarnym stworzeniem lubo się znajdują jadowite żmije, jaszczurki, węże, ossy komary etc. Atoli i te na dobra ludzkie wychodzą: są nie tylko różności stworzenia ozdobą, ale i ku pożytkowi innych kreatur. Tak i planety niektóre lubo nieprzyjaźne sprawują influencje, przecież do konserwacyj wielu sublunarnych rzeczy służą, a człowiekowi gdy są okazją cierpliwości, są przyczyną zasługi. INFORMACJA IV. O gwiazdach.
XXVIII. Gwiazdy zowią się stałe luminarze: nie dla tego, jakoby obrotu swego mieć nie miały. Bo eksperiencja codzienna uczy, iż od wschodu ku zachodowi we 24. godzin obiegają ziemię. Ale, że regularnie
od usług subjecta, y exekutorowie sprawiedliwości. Między sublunarnym stworzeniem lubo się znayduią iádowite żmiie, iaszczurki, węże, ossy komary etc. Atoli y te ná dobra ludzkie wychodzą: są nie tylko rożności stworzenia ozdobą, ále y ku pożytkowi innych kreatur. Ták y planety niektore lubo nieprzyiaźne sprawuią influencye, przecież do konserwacyi wielu sublunarnych rzeczy służą, á człowiekowi gdy są okazyą cierpliwości, są przyczyną zasługi. JNFORMACYA IV. O gwiazdach.
XXVIII. Gwiazdy zowią się stałe luminarze: nie dla tego, iákoby obrotu swego mieć nie miały. Bo experyencya codzienna uczy, iż od wschodu ku zachodowi we 24. godzin obiegaią ziemię. Ale, że regularnie
Skrót tekstu: BystrzInfAstron
Strona: M4v
Tytuł:
Informacja Astronomiczna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
astronomia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
że są figury sferycznej: ponieważ takie się oku wydają. Każda z nich ma własne centrum, do którego wszystkie części jakiej takiej gwiazdy uciążając, dążą, bez niebezpieczeństwa upadku w tę albo owę stronę. Są niezkazitelne, to jest korupcyj nie podlegają, tym sensem, jako i ziemia. Bo lubo na ziemi codzienna pomniejszych sublunarnych części dzieje się odmiana, przez ustawiczną jednych rzeczy korupcją, a drugich generacją: przecież okrąg ziemi trwa, i na wieki stać będzie. Tak i w luminarzach niebieskich, lubo niektóre ich części alteracyj, korupcyj i generacyj podlegają, przecież co do pryncyplaniejszej konstytucyj są wieczne. Podbniej że gwiazdy mają własne światło.
że są figury sferyczney: ponieważ tákie się oku wydáią. Każda z nich ma własne centrum, do ktorego wszystkie części iákiey tákiey gwiazdy uciążaiąc, dążą, bez niebespieczeństwa upadku w tę álbo owę stronę. Są niezkazitelne, to iest korrupcyi nie podlegáią, tym sensem, iáko y ziemia. Bo lubo ná ziemi codzienna pomnieyszych sublunarnych części dzieie się odmiana, przez ustawiczną iednych rzeczy korrupcyą, á drugich generacyą: przecież okrąg ziemi trwa, y ná wieki stáć będzie. Ták y w luminarzach niebieskich, lubo niektore ich części álteracyi, korrupcyi y generacyi podlegaią, przecież co do pryncyplanieyszey konstytucyi są wieczne. Podbniey że gwiazdy maią własne świátło.
Skrót tekstu: BystrzInfAstron
Strona: M4v
Tytuł:
Informacja Astronomiczna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
astronomia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
powietrze nad ogień, nad powietrze woda, ziemia nad wodę uciąża bardziej. Zaczym jeden element w swojej sytuacyj nad drugi górę braćby powinien. Przecięż ze wszystkiemi rzeczami sublunarnemi są te elementa pomieszane. Ziemia humorami i ekshalacjami wodnistemi napełniona, z ogniem i powietrzem podziemnym zmięszana. Aby służyła do generacyj i konserwacyj wszystkich rzeczy sublunarnych, oraz z innemi elementami, przez swoję i swoich kwalitatyw komunikacją.
II. Każdy z przerzeczonych element, dwie najmniej sobie własne ma kwalitatywy. J tak ogniowi własne jest ciepło i suchość. Gdyż eksperiencja uczy iż ogień grzeje i wysusza. Najpryncypalniejsze do niego są dyspozycje w jakiej materyj, na przykład w drewnie, aby
powietrze nad ogień, nad powietrze woda, ziemia nad wodę uciąża bardziey. Zaczym ieden element w swoiey sytuácyi nad drugi gorę braćby powinien. Przecięż ze wszystkiemi rzeczami sublunarnemi są te elementa pomięszane. Ziemia chumorami y exchalacyami wodnistemi napełniona, z ogniem y powietrzem podziemnym zmięszana. Aby służyła do generacyi y konserwacyi wszystkich rzeczy sublunarnych, oraz z innemi elementami, przez swoię y swoich kwalitatyw kommunikácyą.
II. Każdy z przerzeczonych element, dwie naymniey sobie własne ma kwalitatywy. J ták ogniowi własne iest ciepło y suchość. Gdyż experyencya uczy iż ogień grzeie y wysusza. Naypryncypalnieysze do niego są dyspozycye w iákiey máteryi, ná przykład w drewnie, áby
Skrót tekstu: BystrzInfElem
Strona: Q3v
Tytuł:
Informacja elementarna
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
fizyka
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
4. de generatione wszystko co do konstytucyj i temperamentu ciała ludzkiego należy, jego rodzaju, i alternaty, opisał dostatecznie. A przecie się w tym nie ucieka do tego albo owego Planety, tych albo innych konstelacyj. Czytać Galena, Hypokratesa i innych Medyków o ciała ludzkiego Afekcjach, humorach; dają racją dostateczną z przyczyn sublunarnych, nie uciekając się do Domów Niebieskich, Asteryzmów, aspektów etc. Spytać Fizyków, Animastyków o przyczynę różnych na ziemi ewentów, osobliwie akcyj witalnych, tak ciała jako i duszy ludzkiej. Dadzą rezolucją dość rozumną, choć do influksów Niebieskich Astrologicznych, jako ostatniej ucieczki i starego zamku Astrologicznego, po obronną uchronę nie pójdą.
4. de generatione wszystko co do konstytucyi y temperamentu ciałá ludzkiego należy, iego rodzaiu, y álternaty, opisał dostatecznie. A przecie się w tym nie ucieka do tego álbo owego Planety, tych álbo innych konstellacyi. Czytáć Galena, Hypokratesa y innych Medykow o ciałá ludzkiego Affekcyach, humorach; dáią racyą dostateczną z przyczyn sublunárnych, nie uciekáiąc się do Domow Niebieskich, Asteryzmow, aspektow etc. Spytáć Fizykow, Animastykow o przyczynę rożnych ná ziemi ewentow, osobliwie ákcyi witalnych, ták ciáła iáko y duszy ludzkiey. Dadzą rezolucyą dość rozumną, choć do influxow Niebieskich Astrologicznych, iáko ostatniey ucieczki y starego zamku Astrologicznego, po obronną uchronę nie poydą.
Skrót tekstu: BystrzInfZup
Strona: 8
Tytuł:
Informacja zupełniejsza
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
astrologia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
: 6. Fast. Z jakiej racyj gwiazdy Bykiem Niebieskim nazwane. Czytaj Jana Staferyna in Sphaera Procli, iż nazwiska Planet i konstelacyj, mają z fikcyj Poetycznych początki, a Astrologicznych predykcyj cały fundament. Jako tedy ludzkiej natury i własności nikt z tąd nie przyznaje gwiazdom, choć od ludzi wzięły imiona, lub od innych Sublunarnych rzeczy: tak lubo gwiazdy czyli ludzkie, czyli bestii na sobie noszą imiona, przecież nie godziwa rzecz z tej nomenklatury formować predykcje, i ludzkiemu akomodować życiu. Do tego, wydzielenie zodiaku na dwanaście znaków, wszak według wszystkich Astrologów tylko imaginaryine względem primi mobilis, Bo prawdziwe konstelacje podlegać statecznemu wydziałowi nie mogą,
: 6. Fast. Z iákiey racyi gwiazdy Bykiem Niebieskim názwane. Czytay Jana Stafferyna in Sphaera Procli, iż názwiska Planet y konstellacyi, maią z fikcyi Poetycznych początki, á Astrologicznych predykcyi cáły fundáment. Jáko tedy ludzkiey nátury y własności nikt z tąd nie przyznaie gwiazdom, choć od ludzi wzięły imiona, lub od innych Sublunarnych rzeczy: ták lubo gwiazdy czyli ludzkie, czyli bestyi ná sobie noszą imiona, przecież nie godziwá rzecz z tey nomenklatury formowáć predykcye, y ludzkiemu akkommodowáć życiu. Do tego, wydzielenie zodyaku ná dwanaście znakow, wszak według wszystkich Astrologow tylko imaginaryine względem primi mobilis, Bo prawdziwe konstellacye podlegáć statecznemu wydziałowi nie mogą,
Skrót tekstu: BystrzInfZup
Strona: 11
Tytuł:
Informacja zupełniejsza
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
astrologia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
Astrologicznych, zwłaszcza ostatni dwie napisał: nie żeby miał tego nauczać, ale żeby był jatu pokazał iż takowa Astrologia cale płonna. Tenże Astronom piekne świadectwo sam dał o sobie, i o rzetelności predykcyj Astrologicznych w te słowa: To jedynie z młodości mojej w intentach miałem, abym był dociekł, czy też sublunarnych wszystkich rzeczy przy gwiazdach administracja? Czy ich władzy i panowaniu podlegają? Jeżeli nie wszystkie? to przynajmniej które, póki, jak długo? Jeżeli to rozumem ludzkim być może pojęta? Nad to: czy, ta ciekawość narodowi ludzkiemu potrzebna? Na której indagacyj gdym tylko czasu strawił, tyle expens i pracy łożył,
Astrologicznych, zwłaszcza ostatni dwie nápisał: nie żeby miał tego nauczáć, ále żeby był iatu pokazał iż tákowa Astrologia cale płonna. Tenże Astronom piekne swiadectwo sam dał o sobie, y o rzetelności predykcyi Astrologicznych w te słowa: To iedynie z młodości moiey w intentach miałem, ábym był dociekł, czy też sublunarnych wszystkich rzeczy przy gwiazdach administracya? Czy ich władzy y panowaniu podlegaią? Jeżeli nie wszystkie? to przynaymniey ktore, poki, iák długo? Jeżeli to rozumem ludzkim bydź może poięta? Nad to: czy, ta ciekawość narodowi ludzkiemu potrzebna? Ná ktorey indagacyi gdym tylko czasu strawił, tyle expens y pracy łożył,
Skrót tekstu: BystrzInfZup
Strona: 13
Tytuł:
Informacja zupełniejsza
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
astrologia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743
, nie potrzebna. Toć jeżeli godni wiary w czym Astrologowie? W tym princypalnie, i ci. RACJA VI. Iż sublunarne okoliczności do ewentów od ludzkiej woli dependujących, więcej konkursu przydają, niżeli gwiazdy, jeżeli które czynią?
XV. Dajmyż że Astra nie jaką influencją sprawują w człowieku. A czyliż sublunarnych przyczyn daleko więcej i potężniejszych do tego się nie przyczynia? wiele najprzód do konstytucyj natury ludzkiej służy rodziców natura, a osobliwie Matek przez dziewięć miesięcy formujących ciało dziecięcia. Jakom wyraził w Infomracyj Cośmograficznej pod liczbą XLIX. służy mamek natura, które z mlekiem wzrost czynią dziecięcia, co do humorów i kompleksyj. Jako sądzi
, nie potrzebna. Toć ieżeli godni wiary w czym Astrologowie? W tym princypalnie, y ci. RACYA VI. Jż sublunarne okoliczności do ewentow od ludzkiey woli dependuiących, więcey konkursu przydaią, niżeli gwiazdy, ieżeli ktore czynią?
XV. Daymyż że Astra nie iáką influencyą sprawuią w człowieku. A czyliż sublunarnych przyczyn dáleko więcey y potężnieyszych do tego się nie przyczynia? wiele nayprzod do konstytucyi nátury ludzkiey służy rodzicow nátura, á osobliwie Matek przez dziewięc miesięcy formuiących ciáło dziecięcia. Jákom wyraził w Jnfomracyi Cosmograficzney pod liczbą XLIX. służy mamek nátura, ktore z mlekiem wzrost czynią dziecięcia, co do humorow y komplexyi. Jáko sądzi
Skrót tekstu: BystrzInfZup
Strona: 13
Tytuł:
Informacja zupełniejsza
Autor:
Wojciech Bystrzonowski
Miejsce wydania:
Lublin
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
podręczniki
Tematyka:
astrologia, religia
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1743
Data wydania (nie wcześniej niż):
1743
Data wydania (nie później niż):
1743