.
Płuca owrzedziałe leczy/ Głowienki modre z Przetarznikiem w sycie warząc/ a pijąc. Ranom w uściech.
Rany w uściech i w gardle/ tak z upalenia gorączki jako z France/ wyciera i goi/ warząc ją z babką/ a ciepło usta płocząc/ i gargaryzując/ także sokiem. Ranam i sadzelam zwierzchownym.
Zwierzchowne także rany i sadzele jakieżkolwiek/ w winie i w wodzie warząc/ a ciepło tym często wymywając/ prędko goi. Toż czyni tłukąc ją a przykładając. Sokiem jej też je wymywając/ a zwłaszcza świeże rany/ toż czyni. (Dios.) Głowy boleniu.
Głowy bolenie układa z octem a z rożanym olejkiem
.
Płucá owrzedźiáłe leczy/ Głowienki modre z Przetárznikiem w sjćie wárząc/ á piiąc. Ránom w vśćiech.
Rány w vśćiech y w gárdle/ ták z vpalenia gorączki iáko z Fránce/ wyćiera y goi/ wárząc ią z babką/ á ćiepło vstá płocząc/ y gárgáryzuiąc/ tákże sokiem. Ránam y sadzelam zwierzchownym.
Zwierzchowne tákże rány y sadzele iákieżkolwiek/ w winie y w wodźie wárząc/ á ciepło tym często wymywáiąc/ prędko goi. Toż czyni tłukąc ią á przykłádáiąc. Sokiem iey też ie wymywáiąc/ á zwłasczá świeże rány/ toż czyni. (Dios.) Głowy boleniu.
Głowy bolenie vkłáda z octem á z rożánym oleykiem
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 263
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
łotów przez długi czas ciepło pić/ jest wielkim i znacznym ratunkiem. Obrażonym od jadowitych bestii.
Obrażonym od bestii jadowitych/ jest lekarskiem trunkiem sok z świeżo zielonego Rzepiku wyprasowany/ biorąc go posześci łotów abo łyżek/ z kwintą prochu subtelnie utartego z skorup jajecznych: abowiem to wszelaki jad z ciała womytami wyrzuca/ i zwierzchowne obrażenia jadowite leczy. Item, Warząc go w winie albo naśenie jego/ pić/ i ranę tą wodą ciepło wymywać dobrze. Item,
Item, Warzony sam Rrzepik w winie/ abo w wodzie a rano i na noc po dobrym trunku pijąc/ toż czyni. Ukąszonych/ człowieka
Ukąszonym od człowieka. Od węża.
łotow przez długi czás ćiepło pić/ iest wielkim y znácznym rátunkiem. Obráżonym od iádowitych bestiy.
Obráżonym od bestiy iádowitych/ iest lekárskiem trunkiem sok z świeżo źielonego Rzepiku wyprásowány/ biorąc go posześći łotow ábo łjżek/ z kwintą prochu subtelnie vtártego z skorup iáiecznych: ábowiem to wszeláki iad z ćiáłá womytámi wyrzuca/ y zwierzchowne obráżenia iádowite leczy. Item, Wárząc go w winie álbo naśenie iego/ pić/ y ránę tą wodą ćiepło wymywáć dobrze. Item,
Item, Wárzony sam Rrzepik w winie/ ábo w wodźie á ráno y ná noc po dobrym trunku piiąc/ toż czyni. Vkąszonych/ człowieká
Vkąszonym od człowieká. Od wężá.
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 275
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
w plucach
Wrzody wszelakie zagniłe/ ropiste/ wychędaża i goi w płucach. w kiszkach
W kiszkach. w nyrkach
W nyrkach. W pęcherzu.
W macicy. W macicy
W pęcherzu i indzie z przerzeczonym sposobem warzony/ i trunkiem ciepło używany. rany zagniłe smrodliwe. Rany Sadzele
Sadzele/ Rany/ i Wrzody.
Wrzody zwierzchowne potężnie goi wychędażając je/ i te który są trudne do gojenia/ wymywając wodą ziela warzonego/ abo sokiem/ a ziele samo to warzone/ abo i surowe tłuczone/ i zwierzchu na nie przykładane/ abo prochem z utłuczonego zasypowane/ wyczyścia/ spaja/ zawiera/ i leczy. Owa/ jakimkolwiek sposobem używane/
w plucách
Wrzody wszelákie zágniłe/ ropiste/ wychędaża y goi w płucách. w kiszkách
W kiszkách. w nyrkách
W nyrkách. W pęchyrzu.
W máćicy. W máćicy
W pęchyrzu y indźie z przerzeczonym sposobem wárzony/ y trunkiem ćiepło vżywány. rány zágniłe smrodliwe. Rány Sadzele
Sadzele/ Rány/ y Wrzody.
Wrzody zwierzchowne potężnie goi wychędażáiąc ie/ y te ktory są trudne do goienia/ wymywáiąc wodą źiela wárzonego/ ábo sokiem/ á źiele sámo to wárzone/ ábo y surowe tłuczone/ y zwierzchu ná nie przykłádáne/ ábo prochem z vtłuczonego zásypowáne/ wyczyśćia/ spaia/ záwiera/ y leczy. Owa/ iákimkolwiek sposobem vżywáne/
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 302
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
to piersi i płuca wewnątrz zranione/ i owrzedziałe leczy. Przepukłym
Przepuklinę wnętrzną i inne obrażenia wnętrzne/ tenże trunek leczy/ tak w dzieciach/ jako w rosłych/ zwłaszcza gdy trzewa z moszna wyciekają. Toż proch tego ziela z juchą jegoż/ albo z wodką dystillowaną pijąc/ czyni. Ranom.
Rany zwierzchowne spaja i goi/ jucha abo wodką jego przemywając/ albo flejtuchy maczając w rany kładąc/ a z wierzchu samym zielem utłuczonym miasto plastru przykładając. Kaduku.
Padającej niemocy barzo jest użytecznym lekarstwem. Sok z niego wyżęty/ a po trzy poranki porządnie po sześci abo siedmi łyżkach używany. Dnia czwartego choremu dać zaciąć żyłą główną
to pierśi y płucá wewnątrz zranione/ y owrzedźiáłe leczy. Przepukłym
Przepuklinę wnętrzną y ine obráżenia wnętrzne/ tenże trunek leczy/ ták w dźiećiách/ iáko w rosłych/ zwłasczá gdy trzewá z moszná wyćiekáią. Toż proch tego źiela z iuchą iegoż/ álbo z wodką distillowáną piiąc/ czyni. Ránom.
Rány zwierzchowne spaia y goi/ iucha ábo wodką iego przemywáiąc/ álbo fleytuchy maczáiąc w rány kłádąc/ á z wierzchu sámym źielem vtłuczonym miásto plastru przykłádáiąc. Káduku.
Pádáiącey niemocy bárzo iest vżytecznym lekárstwem. Sok z niego wyżęty/ á po trzy poránki porządnie po sześći ábo śiedmi łyszkách vżywány. Dniá czwártego choremu dáć záćiąć żyłą głowną
Skrót tekstu: SyrZiel
Strona: 327
Tytuł:
Zielnik
Autor:
Szymon Syreński
Miejsce wydania:
Kraków
Region:
Małopolska
Typ tekstu:
proza
Rodzaj:
teksty naukowo-dydaktyczne lub informacyjno-poradnikowe
Gatunek:
encyklopedie, kompendia
Tematyka:
botanika, zielarstwo
Poetyka żartu:
nie
Data wydania:
1613
Data wydania (nie wcześniej niż):
1613
Data wydania (nie później niż):
1613
